Omvangrijke nazi-archieven op termijn wellicht open

Print
Op 20 april 1942 kreeg Adolf Hitler een luguber verjaardagscadeau: in enkele uren tijd werden in het concentratiekamp Mauthausen in Oostenrijk driehonderd mensen doodgeschoten.
Het is een van de gebeurtenissen die door de nazi's in detail beschreven zijn en terug te vinden in de nazi-archieven in het Duitse Bad Arolson. Van zo'n 17,5 miljoen slachtoffers van het nazi-regime zijn allerhande gegevens te vinden in de archieven, en binnen afzienbare tijd zullen ze wellicht worden opengesteld voor historici, Holocaust-onderzoekers en andere geïnteresseerden. De Duitse regering gaf dinsdag namelijk te kennen de openstelling van de archieven niet langer te willen blokkeren en op 16 mei zullen de landen die het archief gezamenlijk beheren, waaronder Nederland, in Luxemburg bijeenkomen om daarover een formeel besluit te nemen.

Naast namen van bijvoorbeeld mensen die in een concentratiekamp terecht zijn gekomen, staat in de dertig miljoen documenten waaruit het archief bestaat ook gevoelige, persoonlijke informatie over bijvoorbeeld ziektes en seksuele geaardheid. Een heikel punt voor velen is dan ook het waarborgen van de privacy. Zelfs voorstanders van openstelling van het archief vinden het belangrijk dat persoonlijke informatie niet zomaar op straat kan belanden. Vorig jaar kwamen bij het instituut waar het archief is ondergebracht 150.000 verzoeken binnen voor specifieke informatie over iemands persoonlijke verleden. Zieken en mensen die de informatie nodig hebben voor een gerechtelijke procedure krijgen voorrang, maar desalniettemin duurt het gemiddeld nog altijd 3,5 jaar voordat iemand geholpen is.
Sinds 1998 is men daarom bezig het archief te digitaliseren en optimaal te ontsluiten. Het digitaliseringsproces moet eind 2007 voltooid zijn en op dat moment zal acht terabyte (achtduizend gigabyte) aan data raadpleegbaar zijn. Het is de bedoeling dat geïnteresseerden dan sneller over de gewenste informatie kunnen beschikken dan nu het geval is. Hoewel het archief omvangrijk is, is het zeker niet compleet. De nazi's hebben in sommige gevallen vrijwel alles wat ze uitspookten geregistreerd, maar van sommige vernietigingskampen is vrijwel alle documentatie vernietigd toen de geallieerden oprukten vanuit het westen en de Russen vanuit het oosten.