Bulgarije en Roemenië treden toe tot EU zonder referendum

Print
De ratificatie van de toetreding tot de Europese Unie zullen in Bulgarije, noch in Roemenië verlopen via referendum. In beide landen stelt een grote meerderheid van de bevolking hoop in Europa om uit de diepe armoede te raken.
In beide landen ligt het bnp per capita (de rijkdom per inwoner) lager dan dertig procent van het gemiddelde in de EU-25 (België ligt net boven 110 procent). Roemenië hinkt bovendien achterop bij Bulgarije, dat met veel meer dadendrang hervormingen doorvoert. Door omstandigheden is het Europees lot van beide landen gekoppeld geraakt. Geen van beide was klaar om op 1 mei 2004 toe te treden met de tien andere. Daarom is de datum 1 januari 2007 geprikt. Vooral voor Roemenië is de EU er echter niet gerust op.

Voor het eerst in de geschiedenis van de Europese Unie is voorzien dat deze uitbreiding een jaar kan uitgesteld worden. Als tegen 2007 blijkt dat beide landen niet alle Europese regels getrouw omzetten en respecteren, treden ze pas tegen 2008 toe. Voor Bulgarije kan dit uitstel enkel indien alle 25 lidstaten het eens zijn, wat zeer onwaarschijnlijk is. Roemenië kan echter reeds een uitstel aangesmeerd krijgen als een meerderheid van de 25 dat wil. Totnogtoe heeft Bulgarije zich altijd zeer solidair getoond met Roemenië. De Bulgaarse regering maakt een punt van nauwe samenwerking in de Balkan, traditioneel een gebied met vele conflicten.
Europa's grootste zorg voor zowel Bulgarije als Roemenië is de grote corruptie en de zwakke justitie. In Bulgarije wordt zeer beknopt geantwoord op vragen over dat onderwerp. Minister van Buitenlandse Zaken Passy erkent dat nog "een enorme inspanning nodig is", maar wijst naar een rapport van de gezaghebbende NGO Transparancy International om aan te geven dat er al beterschap is. De druk om corruptie te bekampen, is groot. EU-lidmaatschap is essentieel voor de ontwikkeling van het land. Nu al is de EU een groot sponsor. Voor de sluiting van onveilige kerncentrales krijgt het land dit decennium 550 miljoen euro. Voor allerlei economische programma's (infrastructuur, landbouw, administratieve steun) krijgt het land de komende jaren telkens 400 miljoen euro, goed voor twee procent van het bnp.

Vanaf maandagavond, als de toetredingsverdragen zijn ondertekend, krijgen Roemenië en Bulgarije de status van observator in de EU-instellingen. In het EU-Parlement komen er niet-stemgerechtige vertegenwoordigers, de ministers mogen vanaf dan alle EU-ministerraden bijwonen.