Frans "neen" bedreigt de Europese Unie

De nieuwe Franse peiling over de Europese grondwet maakt op zijn minst twee zaken duidelijk. Op de eerste plaats blijkt dat de Europese top van vorige week het ja-kamp niet versterkte.

Belga

Integendeel, van de vele plechtige verklaringen dat de dienstenrichtlijn bijna compleet geamendeerd wordt, zodat het Europees sociaal model overeind kan blijven, profiteerden alleen de neen's. De top deed het tij niet keren.

Voorts toont de peiling aan dat het somberste scenario zich wel eens zou kunnen realiseren en dat het ondenkbare -een Frans nee- werkelijkheid wordt.

Als de Fransen op 29 mei de Europese grondwet afwijzen, hoeven de referenda en ratificaties in de andere lidstaten niet meer. Omwille van de unanimiteitsregel, maar ook omdat een Frans neen zoveel zwaarder weegt dan een Deens of een Iers.

Kortom: als de tendens in de peilingen zich doorzet, is de grondwet dood en belandt de Unie 13 maanden na de historische uitbreiding in een crisis die tot desintegratie kan leiden.

Als Frankrijk de grondwet naar de prullenmand verwijst, moet de Unie immers met het verdrag van Nice blijven aanmodderen. Dat betekent minder medebeslissingsrecht voor het Europees parlement, meer unanimiteit, een ondoorzichtige en deels arbitraire stemmenverdeling en minder internationale slagkracht, want de Europese minister van Buitenlandse Zaken en zijn diplomatieke dienst komen er niet. De uitbreiding daarentegen is niet meer terug te draaien, waardoor de Unie op de zandbank van de institutionele verstarring dreigt te stranden.