Beleggingsfondsen: Test-Aankoop vraagt meer transparantie

In het jongste nummer van Fondsen & Sicavs eist de verbruikersorganisatie Test-Aankoop meer transparantie vanwege de promotoren en verdelers van beleggingsfondsen en dit ongeacht het juridische statuut (sicavs, gemeenschappelijke beleggingsfondsen of verzekeringspolissen gelinkt aan een beleggingsfonds). Spaarders krijgen onvoldoende informatie over de financiële lasten voor het collectieve beheer (boekhouding, bewaring, administratie, audit, reclame) en dat kan leiden tot ontsporingen. Test-Aankoop pleit voor een geharmoniseerde en verplichte informatie door middel van een Europese standaard voor de berekening en bekendmaking van de totale kosten van elk fonds (de zogeheten Total Expense Ratio).

Belga

Rekening houdende met de omvang van de ontsporingen in de Amerikaanse fondsenindustrie hebben de Europese controleautoriteiten beslist om de praktijken en procedures bij de Europese deposito- en beheersinstellingen te onderzoeken. Na eerder onderzoek in Frankrijk, Engeland en Duitsland, startte de Belgische Commissie voor het Bank-, Financie- en Assurantiewezen (CBFA) in december 2003 een onderzoek bij de fondsenpromotoren die actief zijn in ons land. Volgens Test-Aankoop gaat het debat over de verbetering van de interne procedures en controlemiddelen bij de sector niet ver genoeg.

Over een aanzienlijk gedeelte van de financiële lasten die voortvloeien uit een collectief beheer (boekhouding, bewaring, administratie, audit, reclame) krijgt de spaarder onvoldoende informatie. Ook de makelaarslonen die inherent zijn aan het beheer van een fonds zijn zeer weinig of helemaal niet zichtbaar. Hoe kan men bijvoorbeeld verifiëren of aan- en verkoopoperaties enkel gebeuren met het oog op de belangen van de spaarders die geld in het fonds hebben geïnvesteerd? De actuele gebeurtenissen tonen aan dat het risico op ontsporingen bestaat.

De globale kosten die het fonds, en dus de belegger, moet dragen, duidt men in het vakjargon aan met de term TER (Total Expense Ratio). Test-Aankoop eist de verplichte mededeling in periodieke rapporten van de berekening van de TER en van de goedkeuring daarvan door een extern controle-orgaan. Dit zou een reële toegevoegde waarde bieden aan de spaarder en tevens een preventieve rol spelen. Aangezien het hier een eenvoudige verwerking betreft van boekhoudkundige informatie die reeds elders beschikbaar is en wordt gecertificeerd, kan dit voor de spaarder geen extra lasten met zich brengen.

In de praktijk stelt Test-Aankoop vast dat een aantal landen, waaronder België, achterop hinken inzake de verspreiding van de TER, en de promotoren daarin te veel vrijheid laten. Aangezien andere Europese landen de eis al hebben vertaald in een dwingend wettelijk kader, is zoiets onaanvaardbaar.

Test-Aankoop betreurt tevens het gebrek aan een Europese dimensie. In Portugal bijvoorbeeld is de eis tot bekendmaking van de TER enkel gericht tot de lokale promotoren en niet tot de buitenlandse producten die in Portugal worden gecommercialiseerd. Het is ten slotte onaanvaardbaar genoemd dat de fondsen gecommercialiseerd door verzekeraars (Tak 23) aan het wettelijke kader ontsnappen.

In het januarinummer van Fondsen & Sicavs pleit Test-Aankoop dan ook voor een geharmoniseerde en verplichte informatie via de ingebruikname van een Europese standaard van toepassing op alle fondsen voor de berekening en de systematische bekendmaking van de TER die bovendien moet worden gecertificeerd.