2 op 3 pc-gebruikers last van overbelasting

Kan werken aan de computer de gezondheid schaden? Uit recent onderzoek bij verschillende Belgische bedrijven blijkt dat maar liefst twee op drie kantoorwerkers vandaag klaagt over zogeheten RSI (repetitive strain injuries), een verzamelnaam voor overbelastingsletsels aan nek, schouder, elleboog, pols en hand. "We zitten met z'n allen te vaak in onnatuurlijke houdingen voor het beeldscherm. Op termijn kan dit leiden tot onomkeerbare letsels en werkverzuim", weet bedrijfsarts-ergonoom Dirk Delaruelle.

BR>

RSI-klachten beperken zich niet tot de bekende muisarm bij mensen die vaak de computermuis hanteren. Ze manifesteren zich meestal in de vorm van stijfheid, tintelingen, vermoeidheid en pijn in de nek, schouders, armen, polsen en ellebogen.

De resultaten van het gerichte onderzoek door de Externe Dienst voor Preventie en Bescherming op het Werk IDEWE naar dit soort problemen zijn nog opmerkelijker dan die van de Nederlandse vakbonden. Die concludeerden dat ruim dertig procent van de werknemers uit de IT-sector met een of andere RSI-klacht kampt.

Sinds begin dit jaar is het medisch toezicht bij de kantoorwerkers in ons land ook uitgebreid van oogcontrole tot een algemeen klinisch onderzoek, dat RSI tijdig moet opsporen.

Toename

"Het aantal beeldschermwerkers dat af te rekenen heeft met dit soort klachten ligt erg hoog en blijft ook toenemen. Dat heeft onder meer te maken met het toenemend aantal computerwerkers, het verhoogd laptopgebruik en een vergrijzende populatie. Ook onderzoek op Europees vlak bevestigt dat RSI stijgt bij repeterend werk zoals aan een beeldscherm", legt Dirk Delaruelle uit.

Daarnaast vormt ook de statische belasting - het stil zitten zonder bewegen - een belangrijk risico voor de beeldschermwerker. "Veel bedrijven zijn zich niet bewust van die verborgen gevaren. Het begint al met een verkeerde ergonomische opstelling van de computer of onaangepast meubilair. Een los klavier, een bijkomende muis - zeker bij laptops - en het scherm op de juiste hoogte worden vaak over het hoofd gezien. De meest voorkomende organisatorische fout is het gebrek aan afwisseling en voldoende rustpauzes."

RSI is een sluipend probleem, dat zich traag manifesteert, waardoor er vaak te laat wordt ingegrepen. "Grosso modo zijn er drie stadia bij RSI-klachten. Het begint met wat hinder of vage pijn in de nek, armstreek of schouders. Van zodra je stopt met computerwerk, verdwijnt die pijn ook. Veel mensen nemen dat niet au sérieux en veranderen hun houding niet. Na enkele weken, maanden of zelfs jaren kan dit overgaan in een chronische pijn, die alleen nog tijdens vakanties verdwijnt.

In het laatste stadium heb je continu last. Dan gaat het onder meer om tendinitis, het carpal tunnelsyndroom of ernstige nekklachten. In deze fase kan zelfs een operatie geen volledige genezing meer garanderen. Het kan jaren duren voor iemand tot in fase drie sukkelt. Daardoor zien veel werkgevers het economisch plaatje van deze kwaal over het hoofd." Om werkgevers hierop attent te maken, voert IDEWE momenteel een onderzoek uit naar ziekteverzuim door deze aandoeningen.

Bij het Fonds voor Beroepsziekten kunnen werknemers met RSI nauwelijks aankloppen. "Met uitzondering van schouwspelartiesten moeten ze hier het oorzakelijk determinerend verband aantonen tussen beeldschermwerk en hun overbelasting. Dat is bijzonder moeilijk omdat er precies verschillende oorzaken zijn."

Enkele tips om RSI te voorkomen

-Stel uw stoel juist in, armsteunen op een aangepaste hoogte, voeten op de grond, en bureau op de juiste hoogte, om de armen en handen te laten rusten.

-Plaats het beeldscherm recht voor u.

-De bovenste rand van de tekst moet op ooghoogte staan. In de meeste gevallen staat het scherm te hoog en overbelasten we continu nek en schouder.

-De muis moet het verlengde van de arm vormen. Laat de voorarm op het bureau rusten en bedien de muisknop niet met de pols maar met de arm.

-Plaats het klavier in het verlengde van het beeldscherm.

-Breng voldoende afwisseling in het werk. Sta eens recht om te telefoneren, loop eens naar de printer, verander geregeld van houding.