Troonsafstand

Print
Troonsafstand

Troonsafstand

Koningin Beatrix heeft maandagavond aangekondigd dat ze op 30 april - de Nederlanders vieren dan koninginnedag - afstand van de troon doet ten voordele van haar zoon Alexander. Formele verklaringen hiervoor zijn het gegeven dat ze nu donderdag 75 jaar wordt, Nederland eind dit jaar 200 jaar Nederlands koninkrijk viert en dat prins Alexander helemaal klaar is voor zijn nieuwe functie. Het is ook zo dat er in Nederland een traditie van troonafstand is. Koningin Wilhelmina en koningin Juliana deden eveneens troonafstand. Misschien speelt ook het skiongeluk van haar zoon Friso mee. De prins werd op 17 februari 2012 tijdens het skiën bedolven door een lawine en verkeert sindsdien in een coma.

De troonafstand van koningin Beatrix doet uiteraard meteen de vraag rijzen hoe het zit met een mogelijke troonafstand van koning Albert ten voordele van zijn zoon prins Filip. Koning Albert wordt dit jaar op 6 juni 79 jaar. We moeten allemaal langer werken, de koning moet het voorbeeld geven, maar zo lang hoeft nu ook weer niet.

Speculaties over troonafstand door koning Albert zijn schering en inslag. Er zijn twee theorieën. De eerste is dat de koning nog dit jaar troonafstand doet, omdat dit een jaar zonder verkiezingen en dus ook zonder regeringsvorming is. Door het nu te doen, krijgt prins Filip, die al heel lang wordt voorbereid op het koningschap, de kans om zich volledig in te werken. De tweede wil dat koning Albert pas na de verkiezingen van mei of juni 2014 en de daaropvolgende regeringsvorming troonafstand zal doen. Zijn ervaring met regeringsvormingen zou dan meer dan nodig kunnen zijn indien de N-VA de verkiezingen zou winnen en dat opnieuw zou kunnen leiden tot lange en moeizame regeringsonderhandelingen.

Dit laatste doet veronderstellen dat prins Filip daartoe niet in staat zou zijn. Waarom niet? Prins Filip maakte een paar foutjes, dat is wel al lang geleden, sindsdien reed hij een foutloos parcours. Het is ook zo dat de man de functie maakt en het omgekeerde even goed waar is, mede omdat ook prins Filip bijgestaan zal worden door deskundigen.

Bovendien is het de vraag of de koning wel een rol moet spelen bij de vorming van een nieuwe regering. In Nederland deed koningin Beatrix dat ook niet meer bij de vorming van de tweede regering Rutte. Overal evolueert men naar een meer protocollair koningschap. Waarom niet in België? Zo’n protocollair koningschap is de beste garantie voor een onomstreden koningschap in een land met veel ideologische en communautaire tegenstellingen. België dus.

door Eric Donckier