Sinds eind vorige week kunnen de inwoners van de door Rusland bezette gebieden in Oekraïne hun stem uitbrengen over een annexatie bij Rusland.  ©  AP

Ophef nadat Duitse energietopman als ‘neutraal’ waarnemer naar schijnreferanda in Oekraïne trekt

In Duitsland is momenteel heel wat ophef rond Stefan Schaller, de 63-jarige topman bij een regionale energieleverancier. Hij ging in op de vraag van Moskou om als “neutrale” waarnemer op te treden bij de omstreden referenda in de door Rusland bezette gebieden in Oekraïne. “Ik zal nu allicht ontslagen worden, ja.”

Michaël Temmerman

Sinds eind vorige week kunnen de inwoners van de zelfverklaarde Volksrepublieken Donetsk en Loehansk en de bezette gebieden Cherson en Zaporizja stemmen over een annexatie bij Rusland. De internationale gemeenschap spreekt echter over “illegale en onwettige schijnreferenda” die nooit erkend zullen worden. De Russische president Vladimir Poetin zou er alleen zijn greep op de bezette gebieden mee willen versterken.

Om toch enige legitimatie te geven aan de verkiezingen nodigde Rusland een veertigtal “neutrale” waarnemers uit. Onder hen ook Stefan Schaller, de 63-jarige directeur van Energie Waldeck-Frankenberg (EWF), een regionale energieleverancier in Duitsland.

Op kosten van het Kremlin werd hij enkele dagen geleden naar de bezette gebieden in Oekraïne overgevlogen om ter plaatse te kunnen kijken hoe de stembusgang verliep. “Ik heb de indruk dat alles heel transparant verloopt en goed georganiseerd is”, zo verklaarde de Duitser aan het Russische staatspersbureau RIA Novosti. “De bevolking is enthousiast over de stemming.”

Hier staat ingevoegde content uit een social media netwerk dat cookies wil schrijven of uitlezen. U heeft hiervoor geen toestemming gegeven.

Zijn aanwezigheid in Oekraïne veroorzaakte echter heel wat ophef in Duitsland. De raad van bestuur van EWF besloot hem tijdelijk te schorsen en later definitief te beslissen over zijn toekomst binnen het bedrijf. “Ik zal nu allicht ontslagen worden, ja”, zo verklaarde Schaller zelf al.

Door alle kritiek uit eigen land besloot Schaller al na twee dagen te stoppen als ‘waarnemer’. “Ik probeer nu zo snel mogelijk naar Duitsland terug te keren, al zal dat wel lastig worden, want alle vluchten vanuit Moskou zijn volgeboekt omwille van de mobilisatie.”

Schaller betreurt zijn beslissing om op het Russische verzoek in te gaan. “Achteraf gezien was dit een politieke domheid”, zo verklaarde hij al. “Maar ik probeer altijd uitspraken te doen over feiten en niet over politieke evaluaties.” De Duitser voegde er nog aan toe dat zijn verblijf in Oekraïne “niets te maken had” met zijn werk. “Het was puur privé, ik heb er zelfs vakantie voor genomen.”

Ook Nederlandse waarnemer

Andere “neutrale” waarnemers komen onder meer uit Rusland zelf, uit Wit-Rusland, Syrië, Frankrijk, het Verenigd Koninkrijk en ook Nederland. In het laatste geval gaat het om Sonja van den Ende, een burgerjournaliste die eerder dit jaar al meereisde met het Russische leger en onder meer al verklaarde dat het niet de Russen zijn die oorlogsmisdaden pleegden, maar wel de Oekraïeners zelf. Ze postte zelf op Twitter ook al een foto waarop ze te zien was met een speldje met de letter Z, een symbool voor (de steun aan) het Russische leger. “De mensen worden hier niet gedwongen”, verklaarde zij ook al over de referenda. “Diegenen die ik heb gesproken, willen graag stemmen.”

Meer over Oorlog in Oekraïne

Aangeboden door onze partners