Er werd de afgelopen dagen uitgebreid gerepeteerd voor de parade in Moskou. ©  AP

Rusland viert Dag van de Overwinning: wat staat er op het programma?

Rusland viert maandag de Dag van de Overwinning. Op die dag herdenken de Russen traditioneel de overwinning op de nazi’s tijdens de Tweede Wereldoorlog, maar dit jaar is de feestdag extra beladen door de oorlog in Oekraïne. Dit verwachten we.

jvh

Dit staat er op het programma

Er vinden vandaag militaire parades plaats in 28 Russische steden (waarbij zo’n 65.000 militairen, 2.400 militaire voertuigen en meer dan 400 vliegtuigen betrokken zijn), maar de hoofdbrok wordt uiteraard gevormd door de militaire parade op het Rode Plein in Moskou. Die gaat van start om 10 uur lokale tijd (9 uur Belgische tijd), en zal u live kunnen volgen op onze website.

Dit jaar nemen er verspreid over 33 groepen zo’n 11.000 militairen – waaronder ook veteranen van de oorlog in Oekraïne – deel aan de parade in Moskou: duizend minder dan vorig jaar, zo goed als zeker een rechtstreeks gevolg van de huidige inzet van veel troepen in Oekraïne. De geruchten willen dat ook een vijfhonderdtal Oekraïense krijgsgevangen verplicht zou worden om voorbij Poetin en co te marcheren, maar dat is onbevestigde informatie.

LIVE. Volg hier alle ontwikkelingen over de oorlog in Oekraïne

Er zullen ook 131 voertuigen over het Rode Plein rollen (vorig jaar waren dat er 198). Dat gaat van eenvoudige jeeps en pantservoertuigen over luchtafweersystemen tot de intercontinentale ballistische raketten die nodig zijn om kernwapens af te vuren. Dat die raketten getoond worden is geen uitzondering maar een jaarlijkse gewoonte, maar natuurlijk wel een signaal aan de buitenwereld in tijden waarin gevreesd wordt voor een kernoorlog.

77 vliegtuigen en helikopters nemen daarna deel aan de fly-over die de parade afsluit, waaronder het Iljoesjin Il-80-vliegtuig, bijnaam ‘het Doemdagsvliegtuig’, van waaruit de Russische regering een kernoorlog zou kunnen aansturen. Pittig detail: de vliegtuigen zouden daarbij een ‘Z’ vormen, de letter die symbool is komen te staan voor de Russische invasie in Oekraïne.

Na de parade houdt president Vladimir Poetin zijn langverwachte toespraak, en ’s avonds volgt nog een groot vuurwerk voor de Moskovieten.

Wat zal president Poetin zeggen?

De geruchtenmolen draait al wekenlang onophoudelijk, maar niemand die met zekerheid kan zeggen wat Poetin zal zeggen vanop het podium aan het mausoleum van Lenin. Lange tijd gingen experts ervan uit dat hij op 9 mei de overwinning in Oekraïne zou uitroepen, maar de realiteit op het terrein stak een stokje voor dat plan. Vervolgens klonk het dat hij de oorlog zou verklaren aan Oekraïne – officieel gaat het in Rusland nu nog steeds slechts om ‘een speciale militaire operatie’ – als opstapje naar een algemene mobilisatie, maar dat werd dit weekend ontkend door buitenlandminister Sergej Lavrov. Niemand die het eigenlijk echt weet.

LEES OOK. Volgens Kremlin-expert en ex-speechschrijver stelt Poetin vandaag ultimatum met een kernbom (+)

Voorlopig moeten we het dus doen met het voorproefje dat Poetin zondag gaf in een boodschap aan de leiders van de separatistische Oekraïense regio’s, waarin hij zei dat “de overwinning net als in 1945 voor ons zal zijn”.

Waarom is deze feestdag zo belangrijk in Rusland?

Op 9 mei wordt de Russische verovering van Berlijn en de overgave van nazi-Duitsland aan het einde van de Tweede Wereldoorlog herdacht. (Daarom zullen er vandaag in de parade trouwens ook T-34-tanks meerijden, die zo belangrijk waren voor het Rode Leger.)

In Rusland staat dat conflict bekend als de ‘Grote Vaderlandse Oorlog’, en niet zonder reden: er stierven tijdens die oorlog maar liefst 27 miljoen Sovjet-burgers (waaronder trouwens ook miljoenen in Oekraïne). Dat het land de oorlog ondanks die gigantische verliezen won, is – naast de overwinning tegen het Grande Armée van Napoleon Bonaparte in 1812 – de grootste militaire zege in de geschiedenis van het land. En een nationale bron van trots, van rouw, en van ergernis over een miskenning van de gebrachte offers door het Westen.

Het is ook de nationale Russische feestdag sinds de onafhankelijkheid van het land in 1991. In het Westen wordt de overwinning op nazi-Duitsland trouwens herdacht op 8 mei, maar aangezien dat in Moskou door het tijdsverschil pas na middernacht gebeurde, viert men die zege in Rusland een dag later.

Meer over Oorlog in Oekraïne

Aangeboden door onze partners