Cardiologe Nathalie Meyten. “Een vrouwenhart ziet er hetzelfde uit als dat van een man, maar er zijn functionele verschillen.” ©  Victoriano Moreno

“Denk op Valentijnsdag eens aan het vrouwenhart”: cardiologe vraagt aandacht voor doodsoorzaak nummer één

Cardiologe Nathalie Meyten (ZNA) vraagt op deze Sint-Valentijn attentie voor het hart van de vrouw. Hart- en vaatziekten zijn doodsoorzaak nummer één bij vrouwen, maar de symptomen daarvan worden nog te weinig opgepikt, zelfs door hartspecialisten. “Het zal de stress wel zijn, dat is een dooddoener.”

Sylvia Mariën

“Een vrouw is geen kleine man”, zegt cardiologe Nathalie Meyten. “Dat klinkt heel logisch, maar tot voor enkele jaren ging de medische wereld daar nog te vaak van uit. Een vrouwenhart ziet er hetzelfde uit als dat van een man, maar er zijn functionele verschillen waar je als arts aandacht voor moet hebben, anders mis je potentiële problemen.”

Hart- en vaatziekten komen tegenwoordig meer voor bij vrouwen dan bij mannen, zegt Meyten, bij vrouwen zijn ze zelfs doodsoorzaak nummer één. Door de emancipatie zijn steeds meer vrouwen vatbaarder geworden voor de risico’s waar vroeger vooral mannen onderhevig aan waren: een stressvol leven, roken, overgewicht.

“Daarnaast zijn er ook specifieke risico’s voor de vrouw en daar werd voorheen te weinig rekening mee gehouden”, zegt Meyten. “Gebruik van de pil bijvoorbeeld en het ontstaan van hoge bloeddruk of diabetes tijdens de zwangerschap. Die problemen kunnen voorspellend zijn voor hart- en vaatziekten op latere leeftijd.”

Een heel belangrijke factor: de menopauze. “Voor de menopauze beschermen oestrogenen tegen aderverkalking, erna zijn vrouwen veel gevoeliger voor hart- en vaatziekten. Gevoeliger dan mannen. Vrouwen krijgen er doorgaans wat later mee te maken, maar als ze een hartaanval of beroerte krijgen, is het vaak dodelijker.”

Stress

Vrouwen herkennen zelf te weinig de symptomen van opbouwende hart- en vaatproblemen, en hun arts helaas ook niet altijd. “Wist je dat vrouwen die een hartinfarct krijgen gemiddeld 21 tot 22 minuten later dan een man de hulpdiensten bellen? Voor hen is het niet zo duidelijk wat er gebeurt, terwijl tijd in zo’n geval heel kostbaar is. Hoe minder tijd verloren gaat, hoe minder schade het hart lijdt”, legt Meyten uit.

“Terwijl mannen eerder die typische druk op de borst ervaren, met uitstralende pijn naar de arm en de kaak door een stolsel in de kransslagader, zit het probleem bij vrouwen vaker in de kleine bloedvaten. Dat uit zich in hartkloppingen, vermoeidheid, slaapproblemen, opvliegers. Vrouwen zijn sneller geneigd dat te verklaren met ‘het zal de stress wel zijn’ of ‘gewoon de menopauze’. Dat zijn dooddoeners. Erger is dat cardiologen, meestal mannen, dat meestal beamen. Daarna volgt dan een standaardonderzoek, maar daar worden vrouwelijke hartproblemen niet altijd mee herkend. Dat kan dus echt gevaarlijk zijn.”

Acute stress is geen ziektebeeld op zich, zegt Meyten, maar vrouwen zijn er gevoeliger voor én het is een trigger voor hart- en vaatziekten. ©  Shutterstock

Acute stress is geen ziektebeeld op zich, zegt Meyten, maar vrouwen zijn er gevoeliger voor én het is een trigger voor hart- en vaatziekten. “In het meest extreme geval komen er bij hevige emoties zo veel stresshormonen vrij dat de slagaders gaan samentrekken en zodanig vernauwen dat er veel minder bloed door kan, wat een hartinfarct kan geven”, weet de cardiologe.

“De laatste keer dat ik het heb gezien, was bij een vrouw die haar dochter had gevonden die zelfmoord had gepleegd. Maar je ziet het ook bij geliefden, dan wordt het ook wel het ge­bro­ken­hart­syn­droom genoemd. Het hart neemt dan de typische vorm aan van een tako tsubo, een Japanse kruik. Vandaar de naam takotsubocardiomyopathie. Het goede nieuws is dat het met medicatie goed te genezen is, als het snel behandeld wordt.”

Jaarlijkse controle

Meyten raadt vrouwen in de menopauze aan om jaarlijks ter controle een cardioloog te bezoeken. “Door je cholesterol onder controle te houden, wat af te vallen en de bloeddruk te verlagen kun je al veel ellende voorkomen.”

Maar ook vrouwen die al meermaals miskramen hebben gehad en met aandoeningen als migraine, reuma en de ziekte van Crohn gaan best eens naar een hartspecialist. “Die ziekten zorgen voor ontstekingen en aderverkalking is een ontstekingsproces. Dat maakt hen veel vatbaarder voor hart- en vaataandoeningen. En eens er schade is, dan volgt helaas vaak een leven in pyjama, zoals wij dat zeggen: ziekenhuisopnames voor steeds bijkomende problemen. Sta daarom op Valentijnsdag eens stil bij het vrouwenhart.”

Aangeboden door onze partners

Hoofdpunten

Aangeboden door onze partners

Beste van Plus

Lees meer