Nieuw onderzoek: antilichamen van lama’s kunnen gebruikt worden in neusspray als coronamedicijn

Bron: BELGA

Unieke kleine antilichamen die geproduceerd worden door lama’s, kunnen mogelijk als medicijn gebruikt worden tegen Covid-19. De antilichamen zouden in een eenvoudige neusspray verwerkt kunnen worden, blijkt uit een onderzoek onder leiding van wetenschappers van het Rosalind Franklin Institute, dat in Nature is gepubliceerd.

Het draait allemaal om nanolichamen, een kleinere, eenvoudige vorm van antilichamen die door lama’s en kamelen worden geproduceerd. Het onderzoeksteam kon de nanolichamen genereren door een deel van het coronavirus, spike-eiwit, in de lama Fifi te injecteren. Het spike-eiwit bevindt zich aan de buitenkant van het virus en zorgt ervoor dat het zich kan binden aan menselijke cellen, waardoor iemand besmet geraakt.

Fifi werd niet ziek van de injecties, maar zijn immuunsytsteem schoot wel in gang om het virus te bestrijden door nanolichamen aan te maken. Vervolgens namen de onderzoekers een kleine bloedstaal van de lama en konden ze vier nanolichamen afscheiden.

De wetenschappers ontdekten dat korte ketens van de moleculen, die in grote hoeveelheden in een laboratorium geproduceerd kunnen worden, de symptomen van de ziekte aanzienlijk kunnen verminderen wanneer ze aan besmette dieren toegediend worden. Besmette hamsters die een keten toegediend kregen, verloren bijvoorbeeld minder gewicht dan andere zieke soortgenoten en hadden minder virusdeeltjes in hun longen en luchtwegen.

Veel voordelen

De nanolichamen binden zich stevig aan het SARS-CoV-2-virus en neutraliseren het virus in de cel. Ze zouden een goedkoper en gemakkelijker alternatief kunnen zijn voor de antilichamen van mensen die een besmetting opliepen. Die menselijke antilichamen werden gebruikt bij patiënten die ernstig ziek zijn, maar ze moeten meestal in het ziekenhuis via een infuus toegediend worden.

“Nanolichamen hebben een aantal voordelen ten opzichte van menselijke antilichamen,” zegt professor Ray Owens, hoofd eiwitproductie aan het Rosalind Franklin Institute en hoofdauteur van het onderzoek. “Ze zijn goedkoper om te produceren en kunnen rechtstreeks aan de luchtwegen worden toegediend via een vernevelaar of neusspray, zodat ze thuis zelf kunnen worden toegediend. Dat biedt voordelen voor de gebruiksvriendelijkheid voor de patiënten, maar brengt de behandeling ook rechtstreeks naar de plaats van de infectie in de luchtwegen”.

 

Financiering nodig

Volgens de Britse gezondheidsautoriteit PHE (Public Health England) zijn de bevindingen mogelijk belangrijk “voor zowel de preventie als de behandeling van Covid-19”. “Nanolichamen behoren tot de meest doeltreffende coronaneutraliserende agentia die we ooit hebben getest”, klinkt het.

“Hoewel vaccins buitengewoon succesvol zijn gebleken, reageert niet iedereen op een vaccin en kan de immuniteit bij individuen op verschillende momenten afnemen,” zegt professor James Naismith,  directeur van het Rosalind Franklin Institute. “Medicijnen die het virus kunnen behandelen, zullen nog steeds erg belangrijk zijn, vooral omdat niet de hele wereld even snel wordt gevaccineerd en er een risico blijft bestaan dat er nieuwe varianten opduiken die de immuniteit van het vaccin kunnen omzeilen.”

Het onderzoeksteam, dat verder bestaat uit wetenschappers van de Universiteit van Liverpool, de Universiteit van Oxford en Public Health England, hoopt nu financiering te krijgen zodat het verder onderzoek kan doen als voorbereiding op klinische studies bij mensen.