Theresa May stelt ‘plan B’ voor Brexit voor: “We moeten een manier vinden waar iedereen achter staat, ook de kiezers”

Print
Theresa May stelt ‘plan B’ voor Brexit voor: “We moeten een manier vinden waar iedereen achter staat, ook de kiezers”

Foto: AFP

Theresa May heeft maandagnamiddag het Britse Lagerhuis toegesproken. De Britse premier stelde er haar ‘plan B’ voor de Brexit voor. Dat houdt in dat ze de andere parlementsleden meer inspraak wil geven in het zoeken naar een nieuw akkoord met de Europese Unie en er dus nieuwe gesprekken komen met de leiders. Een tweede referendum sluit ze uit. “Dat zou het vertrouwen in de politiek ondermijnen.” Ook het scenario waarin het Verenigd Koninkrijk alsnog in de EU blijft, behoort niet tot de mogelijkheden voor May.

Nadat het akkoord dat Theresa May met de Europese Unie onderhandeld had met een grote meerderheid - 432 tegen 202 stemmen - werd weggestemd in het Brits Parlement, moest de premier met een nieuw plan komen. Dat kwam ze maandagnamiddag voorstellen in het Lagerhuis.

Niet herroepen

Theresa May stelt ‘plan B’ voor Brexit voor: “We moeten een manier vinden waar iedereen achter staat, ook de kiezers”
Foto: EPA-EFE

“Ik ben bezorgd om de EU zonder een akkoord te verlaten”, zei May. “De beste manier om dat te vermijden, is een akkoord goedkeuren. Of we moeten artikel 50 herroepen, wat zou betekenen dat we in de EU blijven, maar dat zou ingaan tegen het resultaat van het referendum.” May maakte opnieuw duidelijk dat ze geen heil ziet in dat idee. Voor de premier moet de Brexit er komen.

Theresa May stelt ‘plan B’ voor Brexit voor: “We moeten een manier vinden waar iedereen achter staat, ook de kiezers”
Foto: EPA-EFE

Sinds de voor haar erg pijnlijke stemming heeft de Britse premier gesprekken gehad met de leiders van de Britse oppositiepartijen. “Sommige parlementsleden hebben bij mij ook gepleit voor een nieuw referendum, maar dat zou het vertrouwen in de politiek ondermijnen. Ik verwacht dat ieder van ons de vragen om een nieuw referendum afwijst.”

Er moet dus een nieuw akkoord komen over de Brexit. Aanvankelijk was aangekondigd dat May maandagnamiddag met een ‘plan B’ zou komen, maar veel concreet werd er niet gezegd. Dat besefte de premier, want ze maakte in haar toespraak duidelijk dat ze begrijpt dat het akkoord met de EU niet voldoet voor het Parlement en dat ze het daarom meer inspraak wil geven in een toekomstig akkoord tussen het Verenigd Koninkrijk en de Europese Unie. “Parlementsleden hebben me gezegd dat ze vinden dat ze hun mening niet genoeg hebben kunnen geven. Het belangrijkste nu is dat we een manier vinden om uit de EU te stappen waar iedereen achter staat, ook onze kiezers.”

“Ik ga deze week verder overleg plegen met mijn collega’s, onder wie de (Noord-Ierse gedoogpartner, nvdr) DUP, om te zien hoe we onze verplichtingen kunnen respecteren”, zo verwees May naar het engagement van haar conservatieve regering dat het vertrek uit de Europese Unie niet mag leiden tot een herinvoering van grenscontroles op de grens tussen Noord-Ierland en EU-lidstaat Ierland. Na dat overleg zal May de conclusies presenteren aan de EU.

Backstop

Een van de belangrijkste twistpunten in het akkoord dat May onderhandeld had met de EU, was de eventuele harde grens tussen Ierland en Noord-Ierland, de zogenaamde backstop of vangnetoplossing. Die stuitte op groot verzet bij een deel van haar conservatieve partij en de DUP. Ze willen geen aparte status voor Noord-Ierland, of vrezen eeuwig opgesloten te blijven in een douane-unie met Europa, meent May.

De premier kon ook maandag geen oplossing presenteren die de Ierse knoop zou kunnen ontwarren. Wel maakte ze duidelijk dat een heropening van het Goede Vrijdagakkoord geen optie vormt. “Ik heb dit nooit in overweging genomen”, zo reageerde ze op suggesties in de Britse pers dat Londen het akkoord uit 1998 zou willen heropenen om een oplossing te vinden. Het Goede Vrijdagakkoord maakte een einde aan tientallen jaren van geweld tussen pro-Ierse katholieken en unionistische protestanten in Noord-Ierland. De vrees bestaat dat een harde grens die oude demonen opnieuw tot leven wekt.

Geen vertrouwen meer

Oppositieleider Jeremy Corbyn nam daarna het woord en was andermaal niet mals voor de premier. “Ze moet luisteren naar andere mensen, ze beseft nog altijd niet hoe groot haar nederlaag was tijdens de stemming”, zei hij. May zei dat ze naar hem wil luisteren, maar dat hij haar uitnodiging afwees.

Ook andere oppositieleiders namen het woord en maakten duidelijk dat hun vertrouwen in May helemaal verdwenen is. “Het leiderschap is abominabel”, klonk het. “Eigenlijk is er niets veranderd sinds we die stemming gehouden hebben.”

May komt nu met een ‘neutrale motie’, waar op 29 januari over gedebatteerd en gestemd moet worden. Dan kan verder gewerkt worden aan en gezocht worden naar een nieuw akkoord. De Brexit staat nog steeds gepland voor 29 maart 2019.