Merels voor het derde jaar op rij getroffen door uitbraak usutuvirus

Print
Merels voor het derde jaar op rij getroffen door uitbraak usutuvirus

Foto: Getty Images/iStockphoto

Het lijkt erop dat de merels voor het derde jaar op rij getroffen worden door het usutuvirus. Dat meldt Natuurpunt, dat samen met Vogelbescherming Vlaanderen oproept om zieke vogels te melden op de website waarnemingen.be en ze naar vogelopvangcentra te brengen. Het usutuvirus verspreidt zich via muggen en is niet te genezen.

Uit monitoring van Natuurpunt blijkt dat in 2016 15 procent van de merelpopulatie aan de gevolgen van het virus stierf. Vorig jaar stierf zelfs meer dan de helft van de merels. En de afgelopen dagen komen er opnieuw verschillende meldingen binnen van zieke merels, aldus Natuurpunt.

Het usutuvirus is een arbovirus en alleen steekmuggen kunnen het verspreiden. Zij gebruiken het slachtoffer als een soort versterker, die voor een verdere verspreiding zorgt. Het virus werd in 1959 ontdekt in Afrika. De eerste Europese uitbraak vond plaats in Oostenrijk in 2001. Daarna verspreidde het zich snel en waren er uitbraken in onder meer Spanje, Italië, Kroatië, Hongarije, Oostenrijk, Zwitserland, Tsjechië, Duitsland, België en Nederland.

Heel Vlaanderen, en niet enkel merels

In 2016 sloeg het virus vooral toe in de provincies Limburg en Antwerpen. In 2017 breidde het zich verder uit naar Oost-Vlaanderen en de oostelijke rand van West-Vlaanderen. Gevreesd wordt dat deze derde uitbraak heel Vlaanderen zal treffen.

Merels zijn hypergevoelig voor het virus, maar ook andere soorten, zoals huismussen en uilen sterven hier en daar. In Duitsland werden 87 vogelsoorten uit 14 families als usutuslachtoffer geregistreerd. In 2013 stierven in Duitsland ook twee gewone dwergvleermuizen aan het virus. Vorig jaar werden in België ook enkele gierzwaluwen geregistreerd als slachtoffer.

“Vooruitzichten zijn slecht”

Wat de uitbraak van dit jaar - die tien dagen vroeger komt dan vorig jaar - zal betekenen is nog niet duidelijk, maar de vooruitzichten zijn slecht, aldus Natuurpunt. Het muggenseizoen kan nog lang aanhouden en hun aantal kan flink toenemen wanneer het begint te regenen. In juli-augustus vervangen merels bovendien een groot deel van hun verenpak, wat veel energie vraagt en een goede gezondheid. De merelhuid is op dat moment veel gemakkelijker bereikbaar voor steekmuggen, wat de verspreiding van het virus mogelijk versnelt.

Natuurpunt en Vogelbescherming Vlaanderen vragen om vermoedelijke slachtoffers naar een van de erkende vogelopvangcentra te brengen. Dat doet men het best door de dieren met een handschoen op te nemen en ze in een goed verluchte kartonnen doos te steken. Een vogel met usutu kan je herkennen aan de verzwakte of lusteloze indruk, verkramping, plotselinge sterfte, coördinatieproblemen, bol zitten en vermagering. Let steeds op een combinatie van deze factoren, klinkt het. Daarnaast kunnen mensen er mee voor zorgen dat steekmuggen zich minder massaal kunnen voortplanten rond hun woning, door bijvoorbeeld emmers, vaten, tonnen en autobanden met stilstaand water erin af te dekken of leeg te kappen.

Tot slot vragen de organisaties om mee te slachtoffers in kaart te brengen, op de website www.waarnemingen.be.