© shutterstock

Historisch centrum Kroatische kuststad kan status als Werelderfgoed verliezen

Dubrovnik in gevaar: de dreiging waartegen middeleeuwse muren geen bescherming kunnen bieden

De middeleeuwse muren hebben de stad meer dan 800 jaar lang beschermd tegen allerhande rampen, maar nu kampt het Kroatische Dubrovnik met een heel andere, maar daarvoor niet minder gevaarlijke dreiging. De toerist.

mtm

“De parel van de Adriatische Zee.” Met die woorden werd Dubrovnik omschreven door de Engelse romantische dichter Lord Byron. Zo’n 200 jaar later is de Kroatische kuststad populairder dan ooit tevoren. Het historisch centrum - dat op de UNESCO Werelderfgoedlijst prijkt - lokt zelfs zoveel toeristen dat de middeleeuwse muren op hun grondvesten daveren.

Enkele cijfers

Vorig jaar in augustus kochten 10.388 bezoekers een ticketje om op de stadswallen te lopen. Een absoluut record, maar één dat deze zomer mogelijk opnieuw verbroken zal worden. In de zomermaanden van 2015 meerden er 475 cruiseschepen aan in de haven, in 2016 waren dat er al 529, goed voor maar liefst 799.916 passagiers. Dat de overrompeling niet naar de zin is van de lokale bevolking, blijkt uit het laatste cijfer: in 1991 woonden er nog ruim 5.000 mensen in het historisch centrum, nu zijn er dat nog maar 1.157. En het laatste cijfer is 1. Dat is het aantal cafés dat nog bijna uitsluitend bezocht wordt door de lokale bevolking. “De massa’s en het lawaai leiden tot een exodus”, zegt Marc van Bloemen, die al sinds de jaren zeventig in Dubrovnik woont.

© shutterstock

Venetië

De situatie in Dubrovnik is vergelijkbaar met die in Venetië. De bewoners van de ‘Stad van de Bruggen’ kwamen al meermaals in protest tegen de hordes toeristen die “de ziel van de stad wegnemen”. Ook UNESCO trok vorig jaar al aan de alarmbel: als er geen maatregelen genomen werden, kon de stad haar status als Werelderfgoed verliezen. Daarom voerde toenmalig burgemeester Andro Vlahusić begin dit jaar een nieuwe wet in: voortaan mochten nog maar 8.000 cruisepassagiers tegelijk de stad in. Om dat nauwkeurig te kunnen tellen, werden 116 slimme bewakingscamera’s geïnstalleerd.

Geen tijd om geld uit te geven

“De toeristen hebben nu maar zo’n drie uur om in de stad te spenderen en eigenlijk heb je minstens zestien uur nodig”, aldus Van Bloemen. “Omdat ze allemaal tegelijk aankomen, staan ze daar ook nog eens de helft van de tijd van aan te schuiven. En dat leidt meteen tot een nieuw probleem: de bezoekers spenderen bijna niets in de stad: ze hebben alleen tijd voor een korte wandeling en als ze geluk hebben nog een ijsje. Een lunch neemt bijna niemand, want al hun maaltijden zijn toch inbegrepen op het cruiseschip. Wist je dat sommige toeristen die naar hier komen niet eens weten in welk land ze zijn?”

Deze maand verkozen de inwoners van Dubrovnik Mato Franković tot nieuwe burgemeester. Ze hopen dat hij meer visie heeft dan zijn voorganger en wel een werkend toekomstplan voor de ommuurde stad kan uitwerken.

© shutterstock

Niet te missen