Marine Le Pen of Emmanuel Macron wordt volgende Franse president

Print
Marine Le Pen of Emmanuel Macron wordt volgende Franse president

Foto: rr

De extreemrechtse Marine Le Pen en de sociaal-liberale, pro-Europese Emmanuel Macron zullen het uitvechten voor het presidentschap in Frankrijk. Dat blijkt uit de eerste resultaten van de eerste ronde van de presidentsverkiezingen zondag.

Uit de laatste peilingen voor de stembusgang was al duidelijk geworden dat de eerste ronde van de presidentsverkiezingen een echte nek-aan-nekrace zou worden. Nu de resultaten binnenstromen, blijkt dat ook in de cijfers. Het eerste uur nadat het laatste stembureau de deuren sloot, werd Macron als winnaar uitgeroepen. Rond half tien kantelde dat evenwel naar Le Pen.

Volgens officiële cijfers (doch voorlopige) van het Franse ministerie van Binnenlandse Zaken blijkt dat 24,38 procent van de Franse kiezers voor de extreemrechtse kandidate koos. Haar tegenkandidaat Macron volgde op de tweede plaats, met 22,19 procent van de stemmen. Voorts ging 19,63 naar François Fillon en 18,09 procent naar Jean-Luc Mélenchon. Daar moeten wel nog de cijfers van enkele grote steden bij, zoals Parijs.

Macron zegt aan AFP dat er “een bladzijde in het Franse politieke leven is omgedraaid. “De Fransen hebben hun wens naar vernieuwing uitgesproken. Voortaan zal onze logica die zijn van het verenigen en we zullen die voortzetten tot aan de parlementsverkiezingen”, zei de ex-minister van Economie, die in augustus uit de regering stapte om zijn eigen beweging op te richten.

De rechtse kandidaat François Fillon en de extreemlinkse kandidaat Jean-Luc Mélenchon stranden allebei op 19,5 procent. Fillon riep meteen op om in de tweede ronde voor Macron te stemmen. De zwaarste klap is, zoals verwacht, voor de PS, de partij van de aftredende president Hollande. De socialistische presidentskandidaat Benoît Hamon erkent dat de PS “een historische afstraffing” heeft gekegen van de Franse kiezer. Hamon zou, volgens exitpolls, nauwelijks 6,5% van de stemmen hebben gekregen.

Hamon roept op om in de tweede ronde voor centrumkandidaat Emmanuel Macron te stemmen en niet voor de extreemrechtse Marine Le Pen. Hij verkiest “een politieke rivaal boven een vijand van de republiek”. Hamon, ex-minister van onderwijs, zegt wel beschikbaar te zijn voor de parlementsverkiezingen en voor de toekomst van de PS.

Wie is Marine Le Pen?

Marine Le Pen (48) is voor ons misschien wel de meest bekende kandidate. Marine Le Pen is de kopvrouw van de populistische partij Front National. Haar vader Jean-Marie deed eerder al een gooi naar het presidentschap. Zo haalde hij in 2002 de tweede ronde. Dochter Le Pen probeert wel de uiterst extreemrechtse en racistische stempel die haar vader op Front National had gedrukt, wat weg te gommen. Ze neemt afstand van het meest radicale gedachtegoed van haar vader (zoals van zijn antisemitische uitspraken) en probeert zo een bredere achterban aan te spreken.

Marine Le Pen, die ook in het Europese parlement zit, staat voor een sterk protectionistisch beleid voor Frankrijk: ze wil het land uit de EU, pleit voor een vertrek uit de NAVO en wil ook een einde maken aan medere handelsverdragen. Ze is ook tegen de komst van vluchtelingen naar Europa en spreekt zich sterk uit tegen de Islam

Wie is Emmanuel Macron?

Emmanuel Macron (39) is de jongste presidentskandidaat in deze race. Hij was twee jaar lang minister van Economie in de regering van premier Valls. Een tijdje was hij ook Valls’ partijgenoot bij de socialisten, maar Macron is intussen al een zevental jaar onafhankelijk politicus. Hij komt dan ook op met een eigen beweging als onafhankelijk presidentskandidaat.

Macron is uitgesproken pro-Europees. Hij pleit voor een open beleid en staat voor globalisering. De jonge politicus wil ook de Franse economie grondig hervormen en de arbeidsmarkt flexibiliseren. Hij focust zich op de kiezers in het centrum, en dat wordt ook weerspiegeld in wat hij denkt over bijvoorbeeld de aanpak van terreur of de vluchtelingenproblematiek: daarin neemt hij gematigde standpunten in. Hij omschrijft zichzelf als noch links, noch rechts.

Lagere opkomst

De opkomst voor de eerste ronde van de Franse presidentsverkiezingen lag om 17 uur op 69,42 procent. Dat was iets minder dan de 70,59 procent bij de vorige stembusgang van 2012. Dat heeft het Franse ministerie van Binnenlandse Zaken laten weten. De laatste stembureaus bleven open tot 20 uur.

Op het middaguur lag de opkomst met 28,54 procent nochtans iets hoger dan in 2012 (28,29 procent). Maar de verhoudingen zijn in de namiddag dus ietwat verschoven.

Bij de vorige presidentsverkiezingen, uiteindelijk gewonnen door de socialist François Hollande, bedroeg de definitieve opkomst 79,48 procent. De verkiezingen van 2002 waren die met de zwakste opkomst (71,6 procent).

Veiligheidsmaatregelen

Enkele dagen na de aanslag op de Champs Elysées in Parijs is de uitkomst hoogst onvoorspelbaar. De stembusgang vindt ook plaats in een klimaat van absoluut wantrouwen in de politiek. Er gelden ook scherpe veiligheidsmaatregelen wegens het terreurgevaar: meer dan 50.000 politieagenten en 7.000 militairen waken over de kiezers.

Marine Le Pen of Emmanuel Macron wordt volgende Franse president
Foto: afp

Twee stembureaus tijdelijk ontruimd

In Besançon, in het oosten van Frankrijk, is een stembureau zondagvoormiddag gedurende bijna twee uur ontruimd geweest vanwege een verdacht voertuig. Dat melden de Franse media. In Saint-Omer, in het noorden van het land, werd een stembureau om gelijkaardige redenen ontruimd.

Rond 9.30 uur reed een wagen tegen de muur van een stembureau in Besançon. Twee personen stapten uit en namen de benen. Ze lieten volgens BFMTV de motor van het voertuig draaien. De ordediensten stelden vast dat de wagen gestolen was. Er hingen ook valse nummerplaten op. Bij wijze van voorzorg werd het stembureau geëvacueerd.

Topless protest

In Saint-Omer, in het departement Pas-de-Calais, werd een stembureau om gelijkaardige redenen ontruimd, aldus France 3. Aanleiding hier was de aanwezigheid van een voertuig dat in Nederland ingeschreven stond. Deuren en ramen stonden open, maar niet de koffer. Ook hier kwamen de ontmijningsdiensten ter plaatse.

In Henin-Beaumont protesteerde een twaalftal militantes van Femen tegen Marine le Pen, vlak voor de FN-topvrouw haar stem uitbracht. Ze waren halfnaakt, droegen maskers en op hun bovenlichaam stond “Team Marine” geschreven. De politie pakte de militantes op.

Marine Le Pen of Emmanuel Macron wordt volgende Franse president
Foto: AFP

Aanschuiven in Brussels Expo

De Franse presidentsverkiezingen zijn ook in Brussel volop aan de gang. Aan de ingang van Brussels Expo was het zondagvoormiddag aanschuiven voor de kiezers. Van 8 tot 19 uur kunnen de Fransen die in Brussel wonen, hun stem uitbrengen. Dat kunnen ze ook in een tweede stembureau in het Consulaat-generaal van Frankrijk in de Regentlaan.

In totaal wonen er in België zowat 91.500 stemgerechtigde Fransen, van wie 46.000 in Brussel. Vanwege de grote opkomst die verwacht wordt, werd een stembureau geopend in een paleis van Brussels Expo.

“Op een dag keren we terug”

Voor de Fransen in België blijft de presidentiële verkiezing een belangrijke gebeurtenis in het thuisland. “We willen toch mee beslissen over wat er in ons land gebeurt, want op een dag keren we zeker terug”, vertelt Caroline Monterrat. “We weten niet echt wat er zal gebeuren en dus hebben we toch wat schrik, maar we hopen vooral dat het niet Le Pen wordt.”

Toch heeft niet elke kiezer een gedecideerde mening. “Ik heb de indruk dat het weinig zal veranderen en wist eigenlijk niet goed voor wie te stemmen”, vertelt Remi Charavel. “Ik twijfelde tussen twee personen en heb er dan maar eentje gekozen. Eerlijk gezegd, heb ik de campagne niet echt gevolgd.”

Marine Le Pen of Emmanuel Macron wordt volgende Franse president
Foto: BELGA