Meer aandacht nodig voor ziekte die straks één op tien Belgen zal treffen

Topdokter waarschuwt: “Er komt een tsunami van diabetici op ons af”

Print
Topdokter waarschuwt: “Er komt een tsunami van diabetici op ons af”

Foto: vier

Tegen 2030 lijdt één op de tien Belgen aan diabetes. Nu al is dat één op de vijftien, ofwel meer dan een half miljoen mensen. “Suikerziekte is een epidemie die straks een tsunami wordt”, zegt professor Dimitri Aerden. De chirurg van het UZ Brussel is vanaf dinsdag te zien in het nieuwe seizoen van Topdokters op Vier. Hij ging in op de vraag van de ­makers met een duidelijk doel: de ziekte meer onder de aandacht brengen. “De impact van diabetes op de volksgezondheid wordt zwaar onderschat.”

Hij begrijpt het niet, zegt professor Aerden. Hoe weinig aandacht er soms is voor een ziekte met nochtans heel zware gevolgen. De vaat­chirurg kan het weten. Hij is gespecialiseerd in het behandelen van diabetici met wonden aan de voeten.

Topdokter waarschuwt: “Er komt een tsunami van diabetici op ons af”

Diabetici kunnen op termijn hun gevoel in de onderste ­ledematen kwijtraken. Ze krijgen zo sneller wondjes. Als hun suikerziekte niet onder controle raakt, slibben bovendien hun aders dicht. De wonden krijgen zo onvoldoende bloed, genezen niet en kunnen ook nog eens ­infecteren. Soms zit er niet anders op dan te amputeren. “Dat is telkens opnieuw een traumatische ervaring. Voor de patiënt vooral, maar ook voor de chirurg. Je redt een leven, maar toch. In het begin van mijn carrière heb ik maandenlang nachtmerries gehad. Ik schoot wakker met de schrik dat ik zelf ook tenen of een been kwijt was. Om dan onder mijn lakens te kijken en mezelf gerust te stellen.”

Vaak vermijdbaar

Opvallend: volgens de professor zijn de meeste amputaties die hij doet, eigenlijk vermijdbaar. “Ze waren niet nodig geweest als patiënten op tijd waren doorverwezen naar een specialist”, zegt hij daarover in de eerste aflevering van Topdokters. Het geldt voor veel complicaties van diabetes: ze zijn vaak vermijdbaar. Als de behandeling in de jaren voordien optimaal verloopt tenminste.

Topdokter waarschuwt: “Er komt een tsunami van diabetici op ons af”

“Suikerziekte was tot voor kort de belangrijkste reden om blind te worden, en nu nog steeds om aan de dialyse te raken”, zegt Aerden. “Het is ook nog altijd de ziekte die bij volwassenen voor de meeste amputaties van ledematen zorgt. Meer dan botkanker bijvoorbeeld.” Diabetici hebben ook dubbel zo veel kans om te sterven aan hart- en vaatziekten. “De toename van het aantal patiënten zou een veel grotere bekommernis moeten zijn.”

Want het aantal diabetici stijgt de laatste jaren fel. Wereldwijd, maar ook in ons land. Voornamelijk als gevolg van de vergrijzing én onze ongezonde levensstijl. Exacte cijfers zijn er niet, maar volgens het Wetenschappelijk Instituut Volksgezondheid is het aantal diabetici in België sinds eind de jaren 90 verdubbeld. Volgens de Internationale Diabetes Federatie gaat het naar schatting om één op de vijftien Belgen. Tegen 2030 zouden dat er dubbel zo veel zijn, of meer dan een miljoen landgenoten.

Iets minder dan vier op de tien Belgen met diabetes weten niet eens dat ze ziek zijn. In de beginfase zijn er vaak geen duidelijke symptomen. Toch treedt dan al schade op aan hart- en bloedvaten.

Topdokter waarschuwt: “Er komt een tsunami van diabetici op ons af”

Om de twintig seconden

De overheid zou meer moeten doen, vindt professor Aerden, die het heeft over een epidemie die straks een tsunami wordt. “Een pacemaker van tienduizenden euro’s terugbetalen, daar deinst niemand voor terug. Maar drie paar speciale schoenen voor een diabeticus, dat kost te veel. Nochtans vermijden die nieuwe wonden. Er zijn tegemoetkomingen, maar die staan niet in verhouding tot het leed.”

Een kwestie van meer middelen dus, maar ook van meer aandacht. “De meeste mensen beseffen niet welke nefaste gevolgen diabetes heeft voor de volksgezondheid. Studio Brussel hield jaren geleden een actie voor de slachtoffers van landmijnen. Om de twee minuten verliest wereldwijd iemand zijn been door een landmijn, was de slogan. Door diabetes is er dat één om de twintig seconden, en dat is een ziekte van bij ons.”