Dit artikel is exclusief voor jou als abonnee

Dit exclusieve artikel lezen? Doe het gratis >

Provincie wil Hasseltse begijnhofhuisjes verkopen

Waardeschatting van 1,5 miljoen beoordelen makelaars als goedkoop

Hasselt - De deputatie wil 13 begijnhofhuisjes, alsook hoek- en poortgebouw van het begijnhof van Hasselt te koop stellen via bieding. De minimumwaarde is geschat op 1,5 miljoen euro. Het nu al omstreden punt staat op de agenda van de provincieraad van woensdag 21 september.

In het totaal gaat het over circa 25 are die in een geheel te koop wordt gesteld. Indien de provincieraad goedkeurt, start de procedure eind september. Midden oktober is een infomoment voor kandidaat-kopers voorzien. Bieden kan tot 27 januari 2017.
Oase van rust
Voor verkoop komen de beschermde huisjes met hun voortuintjes, een hoekgebouw en het poortgebouw in aanmerking. Tuin en kerkruïne blijven publiek. Met de opbrengst van de verkoop wil cultuurgedeputeerde Igor Philtjens (Open VLD) de groene binnentuin opwaarderen alsook het verhaal vertellen van de in 1944 gebombardeerde begijnhofkerk. 
Ook is “eventueel mogelijk” de bestaande huisjesrij door te trekken langs de huidige blinde muur met de Badderijstraat tot aan het poortgebouw. Een beëdigd schatter heeft de minimumwaarde bepaald op 1,5 miljoen euro. Dat zal de verkoop minimaal moeten opleveren. De provincie staat open voor elk voorstel om de huisjes een nieuwe invulling te geven, al moet het project wel conform het karakter van de site zijn. De provincie werd tussen 1938 en 1948, in drie keren, eigenaar van de plek. Ze betaalde in het totaal 850.000 frank. Omgerekend 21.070 euro.
Het begijnhof van Hasselt is de enige publieke groene ruimte binnen de Hasseltse kleine ring. Vele Hasselaren waarderen de plek als een oase van rust binnen een centrum waar je struikelt over handel en horeca. Er is nog een sentimenteel argument: vele Hasselaren hebben daar voor het eerst hun lief gekust of lieten er hun trouwfoto’s maken. 

Z33

Het begijnhof is historisch al het derde van Hasselt. De eerste twee gingen verloren. Nummer drie werd geleidelijk volgebouwd in de 18de eeuw. Het staat, anders dan de begijnhoven van Tongeren en Sint-Truiden, niet op de Werelderfgoedlijst. Sinds 1860, na het vertrek van de laatste begijn, heeft de plek altijd een publieke functie gehad: van ziekenhuisbedden over bibliotheek tot kunstencentrum. Nu functioneren de huisjes in Maaslandse Renaissance-stijl als expositie- en werkruimtes voor kunstencentrum Z33. Dat krijgt evenwel een nieuwe vleugel langs de Bonnefantenstraat. Meteen de reden waarom gedeputeerde Philtjens de huisjes wil herbestemmen en daarover de private sector wil laten meedenken. 

Op diezelfde provincieraad van 21 september wordt de raad overigens ook gevraagd de van 8 naar 8,5 miljoen verhoogde, en ook herschreven, aanbesteding van de nieuwe Z33-vleugel een tweede keer goed te keuren. Bij de eerste gunningsprocedure kon geen aannemer het werk aan die prijs leveren. 

“Meer passage”

“Alles wat erfgoed belangrijk vindt om te houden, staat in het verkoopreglement”, benadrukt Philtjens. “Nu is de plek te onbekend. We willen daarom doorgangen creëren, onder meer richting Jeneverplein. Ook een toegang via de poort die er ooit was aan de Badderijstraat is een optie.”
“Met de opbrengst wil ik binnenplein en ruïne op een niveau brengen dat de Hasselaren verdienen. Tegelijk kan de privépartner dan de huisjes renoveren. Iets waarvoor ik nu geen subsidies meer krijg. Het totaalplaatje kan een enorme meerwaarde worden voor Hasselt. Ik hoop kleppers aan te trekken: dat kan gaan van horeca, hotel, tot kunstgalerijen... We sluiten niets op voorhand uit. Iedereen mag meedenken binnen de erfgoedkrijtlijnen, maar moet ook een visie aanreiken over het geheel. Aan het stuk blinde muur kan eventueel bijgebouwd, maar die nieuwbouw moet zich wel integreren in de vormtaal van de site.” Op de vraag of er in het verkoopreglement ook waarborgen zijn voor de nu heersende rust, kon Philtjens geen eenduidig antwoord geven. 

“Het begijnhof is van iedereen”

Bekende Hasselaar Armand Schreurs groeide vlakbij het begijnhof op. Hij is niet te spreken over de verkoopplannen van de begijnhofhuisjes. “Dit is een unieke cultuurplek en dan nog vlakbij Z33, provinciale bieb en jenevermuseum. Vanaf 2018 komt op die plek een hernieuwd en vergroot kunstencentrum. Als je de helft van de site verkoopt, beperk je meteen de mogelijkheden van dat kunstencentrum. Bovendien bestaat er ook nog een kans op nieuwbouw. Ik vraag me toch af wat de Hasselaar daarvan vindt.” 

“Die huisjes kunnen bijvoorbeeld ook dienen als logies voor artiesten. Misschien vindt Universiteit Hasselt zo’n invulling ook zinvol. Het uitgangspunt moet toch zijn dat het begijnhof van iedereen is? Met eigenaars maak je alleen maar problemen bij. Ik nodig iedereen uit om in oktober naar twee tentoonstellingen in de huisjes te komen om te zien wat voor moois daar allemaal mogelijk is. Het is misschien de laatste keer.” 

“Moet waarborg van rust blijven”

Provincieraadslid Bert Lambrechts (N-VA) wil het voorstel van Philtjens woensdag amenderen. “Er moet een waarborg van rust blijven. De verkoopsvoorwaarden moeten zo aangepast worden dat er nog ruimte is voor cultuur en culturele evenementen. Het heeft al heel lang die invulling. Dat moet zo blijven.”
Tom Vandeput (CD&V), schepen Ruimtelijke Ordening in heikele Hasseltse tijden, wacht af: “Informeel werd ik al gebrieft door de gedeputeerde. Hij heeft mij beloofd de parkfunctie juist te willen opwaarderen. Ik wacht af tot er concrete plannen zijn en zal dan mijn mening geven.”

“Voor die prijs schuiven ze aan tot in Tongeren” 

Vastgoed in de Hasseltse binnenstad is duur. Een appartement van 100 m² op de Groene Boulevard kost snel 500.000 euro. “Deze huisjes moeten wel gerenoveerd en aangepast aan een nieuwe functie. Dat verlaagt de prijs. Ik schat de huidige marktwaarde ongeveer op 100.000 euro per huisje”, zegt een vastgoedmakelaar die de Limburgse markt goed kent. Een Limburgse projectontwikkelaar: “Anderhalf miljoen als geschatte waarde? Ook al zijn er nog kosten, voor die prijs schuiven ze aan tot in Tongeren. Ik ken het dossier niet in detail, maar een prijs van twee miljoen en meer lijkt mij correcter.”

Nieuwe Video's