Italiaanse en Franse media claimen bewijzen te hebben voor gebruik mechanische doping

Een onderzoek door de Italiaanse krant Corriere della Sera en de Franse tv-zender Stade 2 zou bewezen hebben dat er wel degelijk motortjes gebruikt worden in professionele wielerwedstrijden.

Jef Van Hoofstat

De journalisten Thierry Vildary en Marco Bonarrigo onthullen vandaag in de Italiaanse krant Corriere della Sera dat ze een dure warmtedetector gebruikt hebben om verborgen motortjes te spotten in de Strade Bianche en de Wielerweek Coppi en Bartali (verreden eind maart). Het volledige onderzoek wordt zondagavond uitgezonden op de Franse televisiezender Stade 2, maar belangrijke details werden vanochtend al gepubliceerd.

Zeven motortjes ontdekt

Vildary and Bonarrigo gingen voor hun onderzoek op bezoek bij de Hongaarse ingenieur Istvan Varjas, die er eerder al van beschuldigd werd verborgen motortjes te hebben ontwikkeld en geleverd aan profrenners. Volgens Varjas wordt de meest geavanceerde mechanische doping tegenwoordig verborgen in de wielvelgen van carbon, waarin magneten van neodymium tot 60 Watt aan energie kunnen ontwikkelen. De motortjes kunnen bediend worden met een gewoon bluetooth-apparaat, en kunnen enkel ontdekt worden met een krachtige detector voor magnetische velden.

De journalisten onthullen dat hun warmtedetector - die ze vermomden als een gewone videocamera - zeven verschillende motortjes kon detecteren in de Strade Bianche en de Wielerweek Coppi en Bartali. Vijf daarvan zaten verborgen in de zadelpin, twee in de achternaaf. Sommige renners maakten gebruik van de grote zadelmotortjes die vrij verkrijgbaar zijn op de markt, anderen maakten gebruik van meer technologisch geavanceerde modellen en waren bijgevolg moeilijker te identificeren, aangezien ze een kleiner hitte-spoor achterlieten. Volgens het onderzoek bevestigden experts ook dat een motortje de enige manier is om een dergelijk hitte-spoor te creëren.

50.000 euro voor speciaal wiel

De Hongaarse ingenieur Varjas legde ook uit dat de nieuwste versies van de verborgen motortjes slechts vijf centimeter lang en erg licht zijn, maar toch in staat zijn kracht tot 60 Watt te produceren. Ze zouden bijgevolg perfect zijn voor "atleten met een hoge trapfrequentie". Varjas toonde de journalisten naar verluidt ook speciale wielen, waarin de dunne Neodymiummagneten verborgen zitten in een diepe sectie van de velg. Een spiraalvormige magneet aangedreven door een verborgen batterij helpt zo tot 60 Watt aan energie te produceren, wat een significant verschil kan maken op een zware klim of in een zware wedstrijd als de Strade Bianche. De velgen kosten naar verluidt 50.000 euro per wiel, maar zouden slechts aan een zeer beperkt aantal renners aangeboden zijn.

"UCI-tablet is niet erg betrouwbaar"

Geruchten over het bestaan van verborgen motortjes in speciale wielen doken vorige zomer op, na enkele vreemde fietswissels in belangrijke wielerwedstrijden. De beschuldigingen konden echter nooit bewezen worden. In februari publiceerde de Gazzetta dello Sport nog een artikel waarin werd gesuggereerd dat de kracht geproduceerd door een magnetisch wiel voldoende is om "van een gemiddelde wielerprof een fenomeen te maken."

Afgelopen winter introduceerde wereldwielerbond UCI daarom strikte regels tegen wat het beschreef als "technologische fraude", en voerde het regelmatig controles uit met een tablet. Daarop is een 'teslameter' gemonteerd die magnetische velden zou moeten kunnen detecteren. De UCI weigert echter te onthullen hoe efficiënt de controle echt is, zeker aangezien het bijzonder moeilijk zou zijn om zo'n magnetisch veld te detecteren als de fiets niet gebruikt wordt. Het artikel in de Corriere della Sera beschrijft de methode vande UCI dan ook als "niet erg betrouwbaar". Wielerlegende Greg Lemond vond dan ook dat de UCI een hittepistool zou moeten gebruiken, omdat dat ook tijdens de wedstrijd kan gebruikt worden.

Wielerwebsite Cyclingnews was getuige hoe journalist Bonarrigo de UCI-controles voor de start van Parijs-Roubaix filmde. Volgens de UCI werden 196 fietsen aan een controle onderworpen, maar blijkbaar zouden slechts 10 van de 25 teams gecontroleerd voor de wedstrijd. Andere controles werden nog uitgevoerd na de aankomst, met name van de renners uit de top drie. Andere belangrijke renners en teams werden echter helemaal niet gecontroleerd.