Schrikdraad herstelt vrede tussen olifanten en mensen in Sri Lanka

Veehouders werken er al decennia mee, maar schrikdraad blijkt ook een perfect middel om de bloedige oorlog tussen mensen en olifanten in Sri Lanka te doen ophouden. Op het tropische eiland is al zowat 500 kilometer draad gespannen, en dat levert betere resultaten op dan de traditionele pogingen om olifanten en mensen ver uit elkaar te houden.

ikerremans

Sri Lanka telt naar schatting vierduizend olifanten. Natuurbeschermers waarschuwen dat de bestanden afnemen. Volgens Jayantha Jayawardene, een prominente olifantenkenner, worden er op Sri Lanka elk jaar ongeveer honderdvijftig olifanten gedood. Anderzijds verliezen jaarlijks ongeveer zestig boeren het leven in confrontaties met de dikhuiden. Het probleem is dat de leefgebieden van de olifanten almaar kleiner worden – of dat er op steeds meer plaatsen mensen in de buurt van olifantenkuddes leven.

Rijk gedekte tafel

Vooral in periodes van droogte beginnen olifanten rond te zwerven om voedsel te vinden. Akkers of plantages bieden meestal eten in overvloed, en olifanten vergeten die plaatsen nooit meer als er een keer op bezoek zijn geweest. Boeren proberen de zware bezoekers te verjagen met voetzoekers of toortsen, maar dat lokt soms gevaarlijke charges uit.

De meeste oplossingen om olifanten en mensen op Sri Lanka uit elkaar te houden, zijn duur of weinig effectief. Enkele kuddes werden overgebracht naar afgelegen streken, rond sommige leefgebieden werden grachten gegraven en op andere plaatsen werden corridors afgebakend om olifanten toe te laten zich te verplaatsen in versnipperde junglegebieden.

Maar uiteindelijk lijkt schrikdraad de beste oplossing. Dat wordt onder meer bewezen in Dennawa, een typisch boerendorp 300 kilometer ten noorden van Colombo. Achter de eenvoudige huizen strekken zich de akkers en boomgaarden uit waarmee de inwoners in hun levensonderhoud voorzien. Dat was in Dennawa tot twee jaar geleden net iets moeilijker dan op veel andere plaatsen. Want het dorp ligt vlakbij de Kalaweva-jungle, een gebied waar olifanten voorkomen.

De weg die door het dorp voert, eindigt bij het laatste huis. Daar begint de wereld van de olifanten. Het huis is van Jagath de Silva. Vlakbij lopen drie kabels die tussen zware houten palen zijn gespannen. Tussen de bomen, niet ver van de schrikdraad, zijn hopen olifantenmest te zien. "De olifanten weten dat de draad hier is, en dat ze een schok zullen krijgen als ze hem ook maar lichtjes aanraken", zegt de Silva.

Harmonie

"Sinds de schrikdraad er is, leven we in harmonie", zegt de 27-jarige de Silva, die de drie kilometer draad tussen het dorp en het woud onderhoudt. Vroeger moesten de boeren in het dorp nachtenlang de wacht optrekken bij hun akkers om rondzwervende olifanten weg te jagen. "Het was een constant gevecht. Als de olifanten eenmaal weten dat er op een plaats veel eten te vinden is, blijven ze terugkomen," zegt Mudiyanselage Karunaratne, een van de boeren uit het dorp.

Het geld voor de schrikdraad kwam van Plan International, een hulporganisatie die de drinkwatervoorziening in het dorp wilde verbeteren. Tijdens de besprekingen daarover bleek dat er net een zwangere vrouw was gedood tijdens een aanval door een olifant. Verscheidene dorpelingen pleitten voor het spannen van schrikdraad, en Plan International hielp het nodige geld bijeen te brengen. Elke boer in Dennawa betaalt nu 360 roepie (twee euro) voor het onderhoud van de draad.

Het blijkt de goedkoopste manier om olifanten weg te houden van de velden. In heel Sri Lanka is nu al 500 kilometer schrikdraad gespannen, en er zijn plannen voor nog eens 200 kilometer.

PD (IPS)

Meer over Sri Lanka