Rapport
01/07/'11
Graffiti
Aflevering nr. 1123 - Omdat we maandag geen telefoontje van de school
hadden gekregen, wisten we dat het met de examenuitslagen
goed zat. Wel moesten we nog enkele dagen op
de details van de schoolrapporten wachten - niet onbelangrijk
omdat daar voor verdere studiekeuzes veel van afhing.
* * *
Rapport - verslag dat de ouders of verzorgers van de leerlingen
van een school periodiek ontvangen over de staat van vorderingen,
syn. cijferlijst: een goed, mooi, slecht rapport hebben;
ik heb twee onvoldoendes op mijn rapport; een rapport tekenen.
Uit: van Dale (2005)
* * *
Toen ik op de lagere school zat, spraken we niet over schoolrapporten
maar over ‘puntenkaarten’ - op het eind van het
schooljaar moesten we onze ‘puntenkaart gaan halen’. ‘Puntenkaart’
staat in van Dale, maar heeft een andere betekenis:
‘(distributie)kaart die een bep. aantal punten heeft (bv. voor
de aanschaf van textielgoederen).’
Soms werd ook het woord ‘bulletin’ gebruikt. Van Dale
kent ‘bulletin’ enkel in de betekenis van ‘bericht van een
dagbladredactie’ of ‘bekendmaking van staatsbelang’. Enkel
in een monarchie - als het over de examenuitslagen van de
troonopvolger gaat - zou zo’n schoolrapport een ‘bekendmaking
van staatsbelang’ kunnen zijn, en dus toch een ‘bulletin’.
* * *
Enkele dagen geleden op de radio iets heel moois van Bach
gehoord. Van Bach is eigenlijk alles mooi... Ik wilde een
andere versie op YouTube horen en tikte ‘BWV869’ in. ‘BWV’
staat voor ‘Bach-Werke-Verzeichnis’ - gevolgd door cijfers is
het de identiteitscode waarmee in 1950 alle werken van Bach
bedacht werden.
Bovenaan de YouTube-speellijst stond een versie door de
Oostenrijkse pianist Friedrich Gulda - klonk bijzonder goed.
Altijd leuk om op YouTube ook de commentaren van andere
luisteraars te lezen. Iemand had de versie van Gulda
duidelijk niet geapprecieerd: ‘It’s stupidity of a very poor
pianist’. Best grappig hoe dergelijke commentaren dankzij
de afwezigheid van een censuurfilter de wereld ingestuurd
kunnen worden. Iemand anders merkte op dat een deel van
de Bach-compositie door Lady Gaga in ‘Bad Romance’
overgenomen was - interessant. Een andere luisteraar schreef:
‘I like a bit more emotion in the chromatic two-note slurs of
the theme, but hats off to Gulda’.
De meerderheid van de luisteraars vond het een geslaagde
uitvoering, maar niet iedereen was die mening toegedaan. De
een zijn ‘buis’ is de ander zijn ‘grote onderscheiding’.
* * *
Over een ‘buis’ zegt van Dale dat het een lang, cilindervormig
voorwerp is. In de betekenis van een onvoldoende voor een
examen is ‘buis’ Belgisch-Nederlandse spreektaal.
Enkele dagen geleden was er een item op ‘1000 zonnen’
waarin twee jongeren uit Ninove vertelden dat ze een brief
naar de hoofdredacteur van van Dale hadden geschreven
met de vraag om het woord ‘gejost’ in het woordenboek
op te nemen. Ik kende het woord niet - het zou zoveel als
‘grote pech hebben’ betekenen. Zes maanden later kregen
de twee te horen dat ‘gejost’ in de volgende editie van het
‘Groot Woordenboek van de Nederlandse Taal’ zal staan.
Onbegrijpelijk. Even bedroevend vond ik het gebrekkige Nederlands dat de jongeren uit Ninove in het programma gebruikten. Voor ‘gejost’ geef ik een dikke buis.
* * *
Toen ik nog les gaf, kreeg ik op het eind van het academisch
jaar ook een rapport. Mijn studenten vulden vragenlijsten
in over wat ze van mijn les vonden, of ik behulpzaam was
geweest, enz. Als de studenten een hoogleraar een buis gaven,
kon hij zijn baan verliezen.
* * *
Op de ‘Canvascrack’ werd de fameuze toiletscène uit een
film van Buñuel getoond. In het filmfragment nemen deftige
gasten aan tafel plaats, maar in plaats van op stoelen, gaan
ze op toiletten zitten, nadat ze zonder gène onderbroeken
en slipjes uitgetrokken hebben. De tafelgenoten praten over
ernstige onderwerpen alsof er niets aan de hand is. Op een
zeker ogenblik excuseert één van hen zich en vraagt waar het
kleinste kamertje zich bevindt - daar doet hij de deur achter
zich op slot en gaat aan een tafeltje zitten om in alle discretie
iets lekkers te eten.
Mijn zonen waren verrast door dit fragment en vroegen of
ze de hele film konden zien. Als fan van Buñuel heb ik een
box met zijn dvd’s in huis. Na een waarschuwing dat het geen
‘gewone’ film was, bekeken we samen ‘Le Charme Discret de
la Bourgeoisie’ (1972). De zonen vonden het een geweldige
film, maar de toiletscène kwam er helaas niet in voor. Ik had
me vergist - die Buñuel-films lijken wat op elkaar. Dit weekend
gaan we ‘Le Phantôme de la Liberté’ (1974) bekijken, mét
toiletscène.
Niet alleen hadden we de foute dvd gezien, met de dvd was
er ook iets mis. De geluidsopname liep niet synchroon met
de film – als iemand een revolverschot loste, hoorden we pas
enkele seconden later het schot, liet iemand een vaas vallen
dan bleef het veel te lang stil. In plaats van ons daaraan te
ergeren, vonden we het hilarisch. Eigenlijk werd het surrealistische
effect van de film erdoor verhoogd.
De volgende avond keken we naar ‘Bananas’ van Woody
Allen. Opvallend hoeveel overeenkomsten er bestonden
met de film van Buñuel - opnieuw een verhaal met Latijns-
Amerikaanse terroristen, kidnappingen, corruptie; opnieuw
hilarische en surrealistische toestanden.
Twee geslaagde filmavonden, concludeerden m’n zonen,
nieuwe fans van Buñuel, én Allen. 10 op 10.
* * *
Op Amazon gaf iemand ‘Le Charme Discret’ maar één
sterretje: ‘For some reason, I thought I was going to watch a
movie based on ‘Le Bourgeois Gentilhomme’, but it turned
out that I was mistaken when I saw ‘The Discreet Charm of
the Bourgeoisie’. A really horrible film it was [...] All in all,
thanks, Luis Buñuel, for wasting my time...’
* * *
“Toch iets vervelends, die schoolrapporten, papa.”
Ik luisterde en knikte, maar wachtte om iets te zeggen. Een
gedachte vormde zich in mijn hoofd, over hoe het leven een
aaneenschakeling van ‘rapporten’ is, van beoordelingen. En
al te vaak zijn wíj het die onszelf de slechte ‘puntenkaarten’
en ‘buizen’ geven. Nog veel te leren...
Good luck en tot ziens.
Dr. Frans Baert