Japanners gaan ten onder aan overwerk
29/10/'09
Dood door overwerk, of karoshi, heeft in Japan duizenden levens gekost sinds het verschijnsel in de jaren zestig voor het eerst aandacht kreeg onder het grote publiek. De huidige economische crisis verergert de werkdruk nog, en dat leidt tot meer zelfdoding in Japan.
Negen maanden geleden troffen collega's Kenji Hamada voorovergezakt op zijn bureau aan. Ze dachten dat hij sliep. Toen hij na twee uur nog niet wakker was, realiseerden ze zich dat hij dood was. Hamada was overleden aan een hartaanval. De oorzaak: overwerk. Hij werd 42.
In een land dat bekend staat om zijn overwerkte beroepsbevolking, komt het veel vaker voor dat mensen overlijden als gevolg van overwerk. Vorige maand kwamen achthonderd mensen, onder wie de weduwe van Hamada, bijeen in de Takao Mikoromo-tempel in Tokio om de duizenden doden die vielen als gevolg van werkstress te herdenken.
"Kenji werkte zo hard", zegt zijn vrouw Akiko. "Hij werkte dag en nacht en was ontzettend gestrest." Ze omschrijft de werkomgeving van haar man als "zo competitief dat hij nooit een moment rust had". Haar man werkte ongeveer 75 uur per week, of gemiddeld vijftien uur per dag, en was dagelijks vier uur kwijt aan reistijd.
Crisis
De huidige economische crisis spaart ook grote economieën als Japan niet. De werkdruk neemt er zelfs door toe, omdat bij veel bedrijven hetzelfde werk met minder mensen gedaan moet worden.
Hiroshi Kawahito, een advocaat die familieleden van karoshi-slachtoffers bijstaat, constateert een nieuwe 'trend': zelfdoding. "Dat is nieuw. Twintig jaar geleden waren hartaanvallen en beroertes een symptoom van karoshi. In 1994 schatte de Japanse overheid het aantal karoshi-doden op ongeveer duizend, of 5 procent van alle doden als gevolg van cardiovasculaire ziekten in de leeftijdscategorie van 25 tot 59 jaar."
Tegenwoordig plegen werknemers suïcide. "Dat is een groot verschil", zegt hij. Vorig jaar werden meer dan 30.000 gevallen van zelfdoding geregistreerd bij de politie. Volgens Kawahito ging het in tienduizend gevallen om zelfdoding in relatie tot werkstress. "Werknemers staan steeds meer onder druk. Daardoor worden ze vatbaarder voor mentale problemen zoals depressie", zegt Kawahito. "Bij sommigen leidt dat tot zelfdoding."
JS (IPS)
