De Mysteries van de Holsteen, een relaas van sagen en verhalen over Zonhoven

28. Alva en de Zuidelijke Nederlanden en Zonhoven (2)
Het was paniek op het koerke, thuis achter bij ons ma, althans voor mij. Grootva was nog nergens te bekennen en het volk stroomde zoals elke avond weer samen. Ik herinner mij dat wij plaatjes zetten links en rechts van de Halveweg met erop “Tunkes Stes’ Tribune” om het volk op een beetje geregelde manier naar binnen te leiden. Ons Ma, Bertha van Tunke Stes, was alweer haar uren in het rond geprezen vlierbessensiroop aan het uitschenken en vond hierbij gretige afnemers. Ik herschikte de zetel van grootva voor de zevende keer, bekeek de plaats van de asbak en de lucifers, alsof het aan de schikking van die voorwerpen lag dat grootva niet opdaagde. Ik stuurde Vera, de “kleenste van Jules van Jeanne” die altijd rond ons hing, om eens te gaan kijken waar Tunke bleef en het kind schoot weg tussen het toestromend volk als een “krinkelend winkelend waterding”. Ik bleef mij maar afvragen wat we zouden moeten aanvangen als hij niet opdaagde, maar als ik het volk overschouwde leek ik wel de enige te zijn die zich zorgen maakte. Iedereen begroette iedereen, iedereen had wel iets te vertellen, iedereen lachte uitgebreid en iedereen sloot elkaar in de armen. Er leek geen vuiltje aan de lucht, als kwamen ze enkel om mekaar te zien, dingen te vertellen, als hadden ze mekaar in jaren niet meer gezien. We lieten al wat muziek spelen en we hadden voorlopig de handen nog vol met het schikken van stoelen, zetels en taboeretjes, drinken verdelen en glazen doorgeven, mensen begroeten en verwelkomen en naar hun bijna-steevaste plaats geleiden: familie, buren, vrienden, kennissen, … Hier en daar ontwaarde ik iemand die ik niet zo direct kon thuisbrengen, maar even later zag ik hem dan toch in een druk gesprek gewikkeld, een bewijs dat hij tot de zeer ruime kennissenkring kon behoren.
Daar was Vera terug. Zoals ze wegsprong tussen het volk, zo dook ze ook plots terug op, vlak voor de tribune en vertelde, iets buiten adem dat er niemand thuis was bij Grootva. En inderdaad zag ik de voltallige familie, druk in gesprek met Til van Waar. Ik zag Liske, de dochter van grootva, bij wie hij inwoonde. Ik op haar af, waar zou hij zijn, waar bleef hij? Hij was ook niet komen eten, zoals hij altijd deed voor de vertelavonden. Maar Liske stelde mij gerust: hij was even wandelen, had hij haar gezegd en zou meteen wel hier zijn. Alweer leek de wereld mij als enige te isoleren, leek iedereen gelukkig en tevreden, stond ik als enkeling handenwringend mij kopzorgen te maken. Ons ma vroeg mij of ik ook iets wilde drinken, maar ik wimpelde haar veel botter af dan ik gewild had. Gejaagd vroeg ik een van mijn schoonbroers of de muziek niet veel te hard stond, liep naar binnen, om meteen weer naar buiten te komen. Waar kon hij toch uithangen? Hij die steeds op tijd was én waar hij moest zijn. Nooit had ik grootva gemist als nu, nooit kwam hij zijn afspraken niet na: gingen we vissen, of zingen, of naar ’t dorp, steeds was hij op tijd. Vera vroeg mij of ze nog eens moest gaan kijken en nauwelijks had ik geknikt of de “kleenste van Jules van Jeanne” was alweer weg, opgetogen en blij, in de mensenmenigte verdwenen, aalsoepel en vinnig. Was er dan niemand die grootva miste? dacht ik nog net, toen ons ma, die mijn bezorgdheid in mijn ogen las, mij gerust stelde en verzekerde dat haar vader wel zou opdagen en ze had het nog niet uitgesproken, of daar ging de mensenmenigte als krullende golven uiteen om grootva, die sloffend voortsjokte gebogen over zijn stok, eerbiedig door te laten. Hij liep naar mij, ging aan mijn arm hangen en fluisterde: “Kom maar vlug, want ik heb heel wat te vertellen en je hebt al veel te veel tijd verloren!” en wonderlijk fluks klauterde hij het verhoogje op, installeerde zich in zijn zetel en terwijl het geroezemoes uitstierf en hij zijn pijpje aanstak, begon hij meteen: “De Spaanse furie leidde uiteindelijk tot een tweedeling van de Nederlanden: een deel dat onder Spaanse heerschappij bleef, de Zuidelijke Nederlanden en een deel waarin de Spaanse heersers hun machtsbasis definitief kwijtraakten, de Noordelijke Nederlanden. Het zuiden kwam onder het bestuur van de aartshertogen Albrecht en Isabella, de latere Reyos Catolicos, de katholieke Vorsten van een Verenigd Spanje. Het noorden had zich in 1588 uitgeroepen tot de Republiek der Zeven Verenigde Nederlanden, maar eer het zover was, zagen de Spanjaarden hier nog alle kleuren van de regenboog.”
(wordt vervolgd)

Foto van grootva Tunke Stes