Helft woonwagenbewoners heeft nog altijd geen stek

05/08/'10 Dit jaar nog zouden er - volgens een oude belofte van de provincie - 115 vaste staanplaatsen voor woonwagens moeten bijkomen in Limburg. Bijna dubbel zoveel als de 163 die er nu zijn. Maar dat lukt niet. “De gemeenten moeten die plaatsen inrichten, maar ze schuiven dat voor zich uit”, zegt gedeputeerde voor Wonen Gilbert Van Baelen (Open Vld).

De woonwagenbewoners hebben dubbel zoveel staanplaatsen nodig dan er zijn. Want hun kinderen en zelfs hun kleinkinderen worden groot. De provincie heeft hen enkele jaren geleden beloofd om dat probleem op te lossen. Ze keuren de structuurplannen van de tien gemeenten die een zogenaamd kleinstedelijk gebied zijn, pas goed als ze ook ruimte voorzien voor woonwagenbewoners.

“De woonwagenparken staan intussen ook in de structuurplannen”, zegt Ingrid Quintens van de dienst Wonen van de provincie. “Maar er moeten nog ruimtelijke uitvoeringsplannen voor worden gemaakt. Sommige gemeenten zoals Bree en Bilzen hebben dat plan ook al af. De rest is daar nog mee bezig.”

Met andere woorden: die extra plaatsen kunnen dus nooit op korte termijn klaar zijn. De meeste gemeenten maken er ook allesbehalve werk van. Probleem is dat zodra een gemeente een plek aanduidt, de buren meestal klaarstaan om de boel af te schieten. Beringen plant zijn woonwagenterrein - na wat heen en weer verhuizen - aan een hondenhotel en in Zonhoven was de buurt indertijd zelfs ongelukkig met een woonwagenpark verstopt in het militaire domein.

De parken die er wel zijn, liggen dan ook niet meteen op de leukste woonplekken. Het woonwagenpark van Hasselt ligt naast het containerpark en dat van Bilzen naast Intercompost. Maar over die plekken zeuren de woonwagenbewoners doorgaans niet. Ze zijn al blij met plaats.

Schrik

Er zijn ook gemeenten die geen staanplaatsen moeten voorzien, maar die de woonwagenbewoners uit hun eigen gemeente toch helpen. Zo zal Meeuwen-Gruitrode binnenkort vier plaatsen inrichten en ook Zonhoven is bezig met een bestaand terrein aan de Schopsveldweg te legaliseren.

“Voor de rest schiet het niet op”, zucht de Zonhovense Carina Deracourt van Ons Leven, de vereniging van woonwagenbewoners. “Ik denk dat politici gewoon schrik hebben om stemmen te verliezen. Daarom bieden we aan gemeenten ook onze hulp aan. We willen graag met de buren praten en hen uitleggen wie wij zijn. De ideale situatie is om die staanplaatsen in te planten in nieuwe sociale wijken. In Nederland doen ze dat ook zo en daar protesteert niemand.”

Rondtrekkers

De extra plaatsen zijn voor mensen die een vaste stek willen en dus niet voor wie rondtrekt. Doortrekkersterreinen heben we in Limburg niet. “Laten we eerst die vaste plaatsen invullen”, vindt Carina Deracourt. Stel dat die grote groepen met Franse woonwagenbewoners straks ook naar Limburg zouden komen, waar zouden ze dan neerstrijken?

“Tja, alleen in Lommel is plaats. Vroeger stonden ze ook aan de Grenslandhallen, maar daar kun je niet meer op. En op terrein aan de Herkenrodesingel in Hasselt heb je nu de gevangenis.”

Waar gaan de Limburgse woonwagenbewoners naar toe in de zomer? “Wel, de tijden dat we maandenlang rondtrokken, zijn voorbij. Want mensen gaan nu vaak op een vaste plaats werken. We gaan wel voor korte tijd naar de zee of naar de Ardennen. Daar staan we op plaatsen waar onze ouders vroeger ook stopten. Of we gaan naar Frankrijk. Daar mag je overal staan.

Eigenlijk hebben we bijna nergens problemen. In de Ardennen krijgen we van de boeren ook stroom en elektriciteit. Als we echt niets vinden, gaan we gewoon naar een camping. Maar we gaan dan ook meestal met niet meer dan 10 wagens weg.”

“Limburg heeft meer woonwagenbewoners”

Toon Machiels van Vroem, de Vlaamse vereniging voor voyageurs, Roms, Roma en manoesjen, kent het probleem van het tekort aan plaatsen in Limburg. “Politici lossen de problemen pas op als ze echt niet anders kunnen. Dus moeten de woonwagenbewoners hun protest opnieuw wat opdrijven. Waar is de tijd dat ze het provinciegebouw bezetten?”

Is in andere provincies het tekort ook zo groot? “Wel, Limburg heeft gewoon meer woonwagenbewoners met een vaste stek dan de rest van Vlaanderen. Dat is zo historisch gegroeid. Langs de andere kant krijgt Limburg veel minder van die grote groepen rondtrekkende woonwagenbewoners over de vloer. Vaak zijn dat Fransen en die gaan liever naar de zee of naar de Ardennen.

Trouwens: ik snap niet waarom al die mensen daar een probleem van maken. Die woonwagenbewoners gaan altijd weer weg hoor. Ik ken geen enkele die blijft staan”, lacht Toon Machiels.

Op bedevaart in Lommel

In Lommel hebben ze ervaring met grote groepen rondtrekkende woonwagenbewoners. Al meer dan 25 jaar strijken op Pinkstermaandag de Belgische ‘voyageurs’ neer aan het Mariapark in Werkplaatsen.

“Om de 2 jaar komen ze op bedevaart en vieren ze plechtige communies en zelfs huwelijken”, zegt Jos Blommé van de Sjaloomgroep die hen mee ontvangt. “Tot enkele jaren geleden bleven ze een weekend. Nu is dat nog één dag. Voor zo’n weekend vroegen we toelating aan het stadsbestuur. De technische dienst kwam dan hun logeerweide maaien. De buurt heeft daar nooit problemen rond gemaakt. Bewoners kwamen in het weekend zelfs mee ontbijten.”


“We hebben niets tegen woonwagenbewoners”, zegt schepen Kris Verduyckt. “In principe is hier ruimte genoeg. We maken wel afspraken. Zo heeft een groep twee jaar geleden in Maatheide niets opgeruimd. Een nieuwe aanvraag hebben we daarom enkele weken geleden geweigerd.”

De stad plant intussen ook een woonwagenpark. “De definitieve plek ligt nog niet vast. Oorspronkelijk wilden we dat op het terrein van de oude werf doen”, zegt schepen van welzijn Liesbet Vanwelsenaers.