Fit & Gezond

Geloof dokter Google niet: vijf mythes over je gezondheid die niet (altijd) waar zijn

Print
Geloof dokter Google niet: vijf mythes over je gezondheid die niet (altijd) waar zijn

Foto: Shutterstock

Huisartsen Marleen Finoulst en Patrik Vankrunkelsven worden vaak geconfronteerd met patiënten die eerst dokter Google hebben geraadpleegd of zich laten leiden door onheilspellende of hoeraberichten in de media. Daarom hebben ze het boek 'Van chocolade word je slimmer' geschreven. "Soms maakt het mensen onnodig ongerust, leer daarom kritisch kijken naar wat je op het internet leest", zegt Finoulst. Vijf mythes onder de loep genomen en enkele tips hoe je ze zelf in de toekomst kunt ontkrachten.

'Bruiswater maakt je dik' en 'Slaapgebrek leidt tot overgewicht': je hebt deze theorieën vast al gelezen, maar kloppen ze wel? Marleen Finoulst houdt al jarenlang allerlei mythes rond gezondheid onder de loep op de website Gezondheid en Wetenschap, die wordt gesteund door de Vlaamse overheid. De beste daarvan heeft ze nu, samen met Patrik Vankrunkelsven, gebundeld in het boek 'Van chocolade word je slimmer'. "Dat deden we omdat mensen graag lezen over gezondheid, maar vaak de bomen door het bos niet meer zien. We willen ze een hulpmiddel aanbieden", zegt ze.

Dat hulpmiddel is meer dan nodig, zo blijkt. "Wij worden steeds vaker geconfronteerd met patiënten die ongerust zijn omdat ze op het internet iets gelezen hebben over gezondheid en daardoor bang geworden zijn. Het is wel goed dat ze zich informeren, maar vaak zijn ze onnodig ongerust. Het is daarom belangrijk om kritisch naar artikels over wetenschappelijke onderzoeken te kijken." Niet alleen alarmerende berichten berusten volgens haar vaak op halve waarheden, ook de positieve.

Deze vijf mythes uit het boek doen bijvoorbeeld de ronde.

- Van chocolade word je slimmer
De titel van het boek en volgens Finoulst een mythe die ze regelmatig ziet opduiken. "Houd in je achterhoofd dat als het te mooi is om waar te zijn, het dat ook vaak is. Dit is een bericht dat werd verspreid door de cacao-industrie en waar geen wetenschappelijk bewijs voor bestaat. Het moest enkel de commerciële belangen dienen."

- Gin maakt slank
"Dit gaat om een compleet verzonnen bericht, en werd zelfs bewust als 1 aprilgrap de wereld ingestuurd." Wie goed keek, had het leugenachtige bericht trouwens al snel kunnen ontmaskeren. De onderzoekster droeg namelijk de naam Thisa Lye (this is a lie of dit is een leugen).

- Pasta is een dikmaker
Pasta sleept een slechte reputatie met zich mee, maar klopt dat wel? Een Italiaans onderzoek had aangetoond dat dat onterecht was. "De studie kon niet aantonen dat pasta als onderdeel van een gezonde voeding enig effect heeft, negatief of positief, op het lichaamsgewicht", klinkt het in het boek. Pasta hoef je dus niet meteen uit je menu te schrappen.

- Een glas alcohol per dag kan al gevaarlijk zijn
Ook hier bestaat twijfel over. "Het valt wetenschappelijk niet met zekerheid aan te tonen of het drinken van een pintje per dag nuttig, schadelijk of neutraal is voor de gezondheid. Uit observationele studies blijkt een beperkt alcoholgebruik beschermend te werken op het hart, maar een verhoogd risico op kanker in te houden. Het is niet duidelijk welk het uiteindelijke effect op de gezondheid is."

- Je mag maar twee à drie eieren per week eten
"Eieren hebben onterecht een negatief imago. Voor gezonde personen zijn er geen redenen om de aanbeveling om maximum 3 eieren per week te eten te handhaven. Als onderdeel van een gezond voedingspatroon kunnen zij tot één eitje per dag eten zonder hun risico op hart- en vaatziekten te verhogen. Diabetespatiënten en personen met te veel cholesterol beperken zich best tot 3 eieren per week."

"Superfoods bestaan niet"

Wil je zelf beter leren hoe je kritisch naar een artikel kijkt, dan hou je volgens Finoulst beter volgende zaken in het achterhoofd. "Let altijd op met grote doorbraken, want die zijn er in de realiteit haast nooit. Lees ook altijd eerst het volledige artikel in plaats van je enkel op een kop te baseren. Als een onderzoek bovendien succesvol is gebleken bij pakweg muizen, dan zegt dat nog niets over de resultaten bij mensen, want vaak loopt het net daar fout." 

En als het over eten gaat: superfoods bestaan niet, benadrukt ze. "Er bestaat niet één product waardoor je langer zult leven. Al decennialang gelden dezelfde regels: eet gezond met veel groenten en fruit, eet gematigd vlees en soms eens een stukje vis."

'Van chocolade word je slimmer', door Marleen Finoulst en Patrik Vankrunkelsven - uitgeverij Houtekiet - 19,99 euro

Niet te missen