slangen op maandag

COLUMN - SLANGEN OP MAANDAG

“Leerlingen in een stramien dwingen is als een schroef indraaien met een hamer”

Print
“Leerlingen in een stramien dwingen is als een schroef indraaien met een hamer”

Foto: HBvL

Nergens anders komen meer leerlingen in het beroepsonderwijs terecht, dan in Limburg. In mijngemeenten zoals Genk gaat het over 4 op 10 leerlingen. Maar liefst 1 op 7 verlaat er de school zonder enig diploma of getuigschrift. En waar veel leerlingen voor beroepsonderwijs kiezen, zorgt dat vooral voor minder leerlingen in het technisch onderwijs. Nochtans roepen Limburgse bedrijven om mensen met een technische opleiding en is die opleiding de snelste weg naar een stabiele en goedbetaalde job.

Het probleem is dat ons onderwijs teveel op maat van één soort leerling gesneden is. Die leerling woont in een gezin met een vader en een moeder, gaat op vakantie, heeft een krant of knutselgerief in huis, heeft ouders die Nederlands praten, zit in een jeugdbeweging en ’s avonds is het thuis lekker rustig, terwijl iemand een handje toesteekt bij het huiswerk.

Ons onderwijs is kortom gemodeleerd op het aambeeld van de klassieke Vlaamse middenklasse. De realiteit is dat slechts een minderheid van de gezinnen op ieder vlak aan dat beeld beantwoord. Etnische afkomst is een niet te onderschatten factor, maar niet eens de belangrijkste. Er zijn heel wat allochtone gezinnen waar de kinderen, met de steun van hun ouders, een perfect schooltraject doorlopen, vaak beloond met een hoogwaardig diploma. Net zoals er heel wat van oorsprong Vlaamse gezinnen zijn waar kansarmoede iedere keuze bepaalt. Deze kinderen en jongeren, in materiële of sociale kansarmoede, worden geconfronteerd met goedmenende en geëngageerde leerkrachten, die er ten onrechte vanuit gaan dat deze kinderen in dezelfde omgeving opgroeien als zijzelf als kind gekend hebben. Een opdracht als iets opzoeken in een krant, een interview bij de buren of het verkopen van lotjes aan familie en kennissen, creëert onoverkomelijke hindernissen voor leerlingen met een andere sociale achtergrond. Toch blijven we er alles aan doen om iedere leerling in dat stramien te dwingen. Alsof je een schroef probeert in te draaien met een hamer.

Als we onderwijs willen dat voor iedere leerlingen werkt, moet het volledige basistraject zich op school afspelen, moeten de kosten beperkt zijn en moet er rekening gehouden worden met verschillen. Dat hoeft bovendien geen rem te zijn voor de allerbesten, want voor thuis kan zo’n school niet verplichte extra’s aanreiken. De school van de toekomst organiseert zich immers op zo’n manier dat zowel de leerling in de allermoeilijkste thuissituatie, als de leerling in de allerbeste thuissituatie, het maximum uit hun talent en hun persoonlijkheid kunnen halen.