Dit artikel is exclusief voor jou als abonnee

Dit exclusieve artikel lezen? Doe het gratis >

“Middel tegen buxusmot bestaat, maar mag niet gebruikt worden”

Kwekers vragen overheid om verbod op bepaalde preparaten op te heffen

Xentari, een product tegen buxusmot. verkrijgbaar in Duitsland en Frankrijk, verboden (voor particulier gebruik) in België. Foto: Dick Demey

Hasselt -

De bacillus thuringiensis. Die bacterie is volgens kenners dé biologische oplossing tegen de rupsenplaag, die ondertussen quasi elke Limburgse buxus treft. Alleen mogen producten met die stof in België sinds 2013 niet meer verkocht worden voor particulier gebruik. “Belachelijk”, zeggen de kwekers, die de overheid vragen het verbod in te trekken. “Nu dreigt een inheemse plant te verdwijnen, tenzij mensen het product in Duitsland of online gaan kopen.”

Het grote voordeel van de bacillus thuringiensis, die terug te vinden is in producten met de merknaam Xentari, is dat het geen contactinsecticide is. Daardoor treft het geen insecten die zich per toeval op een ingespoten buxus nestelen. Ook de buxusmot kan aanvankelijk nog ongestoord haar eitjes leggen in de plant. Het is pas als de rupsen zich tegoed doen aan de blaadjes en de stof in aanraking komt met de maagsappen, dat de bacterie giftig wordt. Daardoor sterft de rups, die meteen zal stoppen met eten, één à twee dagen later.

“In principe werkt het middel dus niet preventief, maar de consument kan het wel zo gebruiken”, zegt Wout Van Gils van het Nederlandse bedrijf Topbuxus BV. “Wie zijn buxus goed inspuit, kan met een gerust gemoed een weekje op vakantie vertrekken. De schade zal heel beperkt zijn. Bovendien werkt het middel erg selectief.”

Koelkast

Op het eerste zicht niets dan goeds dus. En toch mogen gewasbestrijdingsmiddelen met die bacterie sinds 2013 niet meer verkocht worden. “Uit bezorgdheid voor de volksgezondheid en het milieu is de wetgeving daarrond toen verstrengd”, zegt Jan Eyckmans van de Federale Overheidsdienst (FOD) Volksgezondheid. “Dit product mag nog wel gebruikt worden door professionelen, maar niet door particulieren. Daar zijn verschillende redenen voor. Het product moet koud bewaard worden, in een koelkast die geen voeding bevat. Dat kan niet verwacht worden van een particulier. Bovendien kunnen er grote allergische reacties optreden bij contact met het lichaam, waardoor professionele bescherming nodig is.”

Nu de buxusmot echter de ene na de andere plant kaalvreet, betreuren kwekers echter dat verbod. Zeker aangezien de bestrijdingsmiddelen wel vrij te koop zijn in Duitsland, Frankrijk, Oostenrijk en Zwitserland of via internet. Duur is het ook niet, want voor 13,49 euro kan je in Duitsland al 25 gram Xentari Raupenfrei kopen. “De situatie is gewoon belachelijk”, zegt Karel Goossens, voorzitter van de Buxusvereniging België. “In Frankrijk is de buxusmot al veel langer actief, maar de situatie is daar helemaal onder controle. Ik ken zelfs iemand die daar negen hectare met buxusplanten heeft, en door dat product nooit last heeft van kaalgevreten planten. In ons land dreigt de buxus, nochtans een inheemse plant, te verdwijnen en vervangen te worden door exoten. We vragen de overheid dan ook om het verbod op te heffen.”

Spoedprocedure

Fod Volksgezondheid benadrukt dat het niet toegelaten is om het product in het buitenland te kopen en hier te gebruiken. “Maar als de kwekers alternatieven kennen die voldoen aan onze veiligheidsvoorschriften en in het buitenland te koop zijn, mogen ze ons dat altijd melden via info@gezondheid.belgië.be”, zegt Eyckmans. “Wij kunnen dan een spoedprocedure starten voor de toelating. Dat is in het verleden al gebeurd voor middelen tegen de processierups.”